سىياسەت
2 مىنۇت ئوقۇش
ترامپ خىتاينىڭ ھەربىي پاراتى توغرىسىدا ئاگاھلاندۇردى
خىتاي رەئىسى شى جنپىڭ شىمالىي كورېيە ۋە رۇسىيە رەھبەرلىرى بىلەن بىللە بېيجىڭدىكى تيەنئەنمېن مەيدانىدا ئىتتىپاقلىقىنى نامايان قىلدى. ئامېرىكا بۇنى «ھەيۋە كۆرسىتىش» دەپ قارىدى.
ترامپ خىتاينىڭ ھەربىي پاراتى توغرىسىدا ئاگاھلاندۇردى
شى جىنپىڭ، پۇتىن ۋە كىم جوڭئۇن بېيجىڭدىكى چوڭ ھەربىي پاراتتا بىر يەرگە جەم بولدى. سۈرەت: ئا پ. / AP

شىمالىي كورېيە رەھبىرى كىم جوڭئۇن ۋە رۇسىيە پىرېزىدېنتى ۋلادىمىر پۇتىن شى جىنپىڭ بىلەن بېيجىڭدىكى چوڭ ھەربىي پاراتتا بىر يەرگە جەم بولدى. بۇ مىسلى كۆرۈلمىگەن ئىتتىپاقلىق نامايەندىسى ۋاشىنگتوننىڭ ئاگاھلاندۇرۇشىغا دۇچ كەلدى.

شى ئىككى رەھبەر بىلەن قول ئېلىشىپ كۆرۈشتى ۋە ئۇلارنىڭ ئوتتۇرىسىدا قىزىل گىلەمنىڭ ئۈستىدە تيەنئەنمېن مەيدانىغا قاراپ ماڭدى. مىڭلىغان كىشىلەر ۋەتەنپەرۋەرلىك ناخشىلىرىنى ئوقۇغان، ئەسكەرلەر سەپ تۈزۈپ ماڭغان بۇ پاراتتا، ئىككىنچى دۇنيا ئۇرۇشىدا ياپونىيەنىڭ تەسلىم بولغانلىقىنىڭ 80 يىللىقىنى تەبرىكلەپ زەمبىرەكلەر ئېتىلدى.

شى دۇنيانىڭ «تىنچلىق ياكى ئۇرۇشنى تاللاش» قا دۇچ كەلگەنلىكى توغرىسىدا ئاگاھلاندۇرۇپ: «خىتاي مىللىتىنىڭ قايتا گۈللىنىشىنى ھېچكىم توسىيالمايدۇ، ئىنسانىيەتنىڭ تىنچلىق ۋە تەرەققىيات ئىشلىرى چوقۇم غەلىبە قىلىدۇ» دېدى.

بۇ 70 مىنۇتلۇق پارات شى تيەنجىندە شاڭخەي ھەمكارلىق تەشكىلاتى باشلىقلار يىغىنىغا رىياسەتچىلىك قىلىپ، غەربنىڭ «مۇشتۇمزورلۇقى»نى ئەيىبلىگەن دىپلوماتىيە ھەپتىسىنى تېخىمۇ گەۋدىلەندۈردى.

پۇتىن يىغىندا رۇسىيەنىڭ ئۇكرائىنادىكى قىلمىشلىرىنى ئاقلىدى، شى بولسا، خىتاينى غەرب تەسىرىنىڭ سىرتىدىكى رايون خاراكتېرلىك ئىتتىپاقنىڭ مەركىزى قىلىپ كۆرسىتىشكە ئۇرۇندى.

يىغىندىن كېيىن كىم جوڭئۇننىڭ پەيدا بولۇشى، ئۇنىڭ شى ۋە پۇتىن بىلەن ئوخشاش بىر پائالىيەتتە تۇنجى قېتىم كۆرۈشۈشى شۇنداقلا ئۇنىڭ ئالتە يىل ئىچىدىكى ئىككىنچى قېتىملىق چەت ئەل ساياھىتى بولدى.

ئۇ قىزى كىم جۇئې بىلەن پويىزدا بېيجىڭغا يېتىپ كەلدى ۋە خىتاي دىپلوماتىيە مىنىستىرى ۋاڭ يى تەرىپىدىن كۈتۈۋېلىندى.

ھەربىي پاراتتا پاراخوتقا قارشى باشقۇرۇلىدىغان بومبىلار، ئۇچقۇلار، باشقۇرۇلىدىغان بومبا قالقان سىستېمىسى ۋە يېڭى لازېرلىق قورال دەپ قارالغان قورال-ياراغلار دىققەت قوزغىدى.

بېيجىڭ دائىرىلىرى بارلىق قورال-ياراغلارنىڭ خىتايدا ياسالغانلىقىنى ۋە ئاكتىپ ئىشلىتىلىۋاتقانلىقىنى بىلدۈردى.
ترامپنىڭ ئېغىر بېسىمى

ئامېرىكا پىرېزىدېنتى دونالد ترامپ شاڭخەي ھەمكارلىق تەشكىلاتى باشلىقلار يىغىنى ھەققىدە سورالغاندا، ئۈچ رەھبەرنى ۋاشىنگتونغا قارشى «سۇيىقەست پىلانى تۈزۈش» بىلەن ئەيىبلىدى.

ئۇ: «مەن ھېچقانداق ئەندىشە قىلمايمەن، ياق» دېدى ۋە ئۇلارنىڭ بېيجىڭدا ئامېرىكاغا قارشى سۇيىقەست قىلىۋاتقانلىقىنى قوشۇمچە قىلدى.

ئۇ سۆزىنى مۇنداق داۋاملاشتۇردى:

«خىتاينىڭ غەلىبە قىلىشى ۋە شان-شەرىپىنى قوغدىشى يولىدا نۇرغۇن ئامېرىكالىقلار جېنىدىن ئايرىلدى. ئۇلارنىڭ باتۇرلۇقى ۋە پىداكارلىقى ئۆز لايىقىدا ھۆرمەتلىنىدۇ ۋە خاتىرىلىنىدۇ.»

خىتاينىڭ چوڭ ھەربىي پاراتىغا،  ئىران پىرېزىدېنتى پەزەشكىيان، پاكىستان باش مىنىستىرى شەھباز شېرىف، بىرما ھەربىي ھۆكۈمىتىنىڭ باشلىقى مىن ئاڭ خلايڭ، سىلوۋاكىيە باش مىنىستىرى روبېرت فىكو، سېربىيە پىرېزىدېنتى ئالېكساندىر ۋۇجىچ، موڭغۇلىيە پىرېزىدېنتى ئۇخنا خۇرېلسۇخ، ئۆزبېكىستان پىرېزىدېنتى شاۋكەت مىرزىيايېۋ ۋە بېلارۇسىيە پىرېزىدېنتى ئالېكساندىر لۇكاشېنكو قاتارلىقلار قاتناشتى.

بۇ پارات خىتاينىڭ ئىككىنچى دۇنيا ئۇرۇشى مەزگىلىدە ياپونىيە ئىشغالىيىتىگە قارشى تۇرۇش كۈرىشىدىكى غەلىبىسىنى خاتىرىلەش ئۈچۈن ئۆتكۈزۈلدى.

2015-يىلىمۇ بۇنىڭغا ئوخشاش بىر ھەربىي پارات ئۆتكۈزۈلگەن ئىدى.

ئىزدىنىڭ
جۇمھۇر رەئىس ئەردوغان تۈركىيە لوڭقىسىغا ئېرىشكەن ترابزونسپور كوماندىسىنى تەبرىكلىدى
خىتايدا بىر كۆمۈر كانىدا پارتلاش يۈز بېرىپ، 82 خىتاي ئۆلدى
پاكىستان ئىچكى ئىشلار مىنىستىرى ئامېرىكا-ئىران ئۇرۇشىنى ئاخىرلاشتۇرۇش مۇزاكىرىلىرىنى داۋاملاشتۇردى
رۇبىيو ئىران بىلەن بولغان سۆھبەتلەردە «كىچىك بىر ئىلگىرىلەش» بارلىقىنى ئېيتتى
ئەردوغان: «تۈركىيەنى ياۋروپانىڭ ئەڭ قۇدرەتلىك ئېنېرگىيە مەركەزلىرىدىن بىرىگە ئايلاندۇردۇق» دېدى
ئىرلاندىيە: ياۋروپا ئىتتىپاقى ئىسرائىلىيەنىڭ قانۇنسىز ئولتۇراق رايونلىرى بىلەن سودا قىلماسلىقى لازىم
8-نۆۋەتلىك ئېتنو-تەنھەرىكەت مەدەنىيەت بايرىمى باشلاندى
ئامېرىكا ئۇكرائىناغا 108 مىليون 100 مىڭ دوللارلىق باشقۇرۇلىدىغان بومبا سىستېمىسى سېتىپ بېرىدۇ
ئىسرائىلىيە سۈرىيەنىڭ جەنۇبىدىكى دىرئە ئەتراپىدىكى تېرىلغۇ يەرلەرنى بومباردىمان قىلدى
دۇران: تۈرك تائاملىرى بىزنىڭ كۈچلۈك مەدەنىيەت مىراسلىرىمىز
ئەردوغان تۈركىيە ئىرقىي قىرغىنچىلىق شايكىلىرىغا قارشى ئىنسانىيەتنى قوغداشنى داۋاملاشتۇرىدۇ
فىدان: بۈگۈن خەلقئارا سۇمۇد فىلوتى پائالىيەتچىلىرىنى تۈركىيەگە كەلتۈرۈشنى پىلانلاۋاتىمىز
ئەردوغان: ئىرقىي قىرغىنچىلىق شايكىلىرىغا قارشى ئىنسانىيەتنى قوغداشنى داۋاملاشتۇرىمىز
جۇمھۇر رەئىس ئەردوغان ئامېرىكا پىرېزىدېنتى دونالد ترامپ بىلەن تېلېفوندا كۆرۈشتى
تۈركىيە: يەر شارى خاراكتېرلىك كىرىزىسلاردا ئىنسانپەرۋەرلىك قانۇنى بىر تۇتاش ئىجرا قىلىنىشى كېرەك