شى جىنپىڭ، پۇتىن ۋە مودى بىشكەكتە كۆرۈشىدۇ
ئوچېرىك
2 مىنۇت ئوقۇش
شى جىنپىڭ، پۇتىن ۋە مودى بىشكەكتە كۆرۈشىدۇياۋروئاسىيا رەھبەرلىرى شاڭخەي ھەمكارلىق تەشكىلاتى باشلىقلار يىغىنى ئۈچۈن قىرغىزىستاندا بىر يەرگە جەم بولىدۇ.
شى جىنپىڭ، پۇتىن ۋە مودى بىشكەكتە كۆرۈشىدۇ / Reuters

شى جىنپىڭ، پۇتىن، مودى ۋە باشقا رەھبەرلەر، شاڭخەي ھەمكارلىق تەشكىلاتى قۇرۇلغانلىقىنىڭ 25 - يىللىقىنى رايونلۇق جىددىيچىلىكلەر ۋە ئىقتىسادىي مۇناسىۋەتلەرنى كۈچەيتىش تىرىشچانلىقلىرى ئاستىدا تەبرىكلەيدۇ.

ياۋروئاسىيانىڭ ئەڭ كۈچلۈك رەھبەرلىرى، كۈنسېرى تەرەققىي قىلىۋاتقان مۇناسىۋەتلەر، چوڭقۇر رىقابەتلەر ۋە رايونلۇق توقۇنۇشلارنىڭ كۆلەڭگىسى ئاستىدا ئۆتكۈزۈلىدىغان شاڭخەي ھەمكارلىق تەشكىلاتى باشلىقلار يىغىنى ئۈچۈن، كېلەر ھەپتە قىرغىزىستاننىڭ پايتەختى بىشكەكتە بىر يەرگە جەم بولىدۇ.

 خىتاي پىرېزىدېنتى شى جىنپىڭ، ھىندىستان باش مىنىستىرى نارېندرا مودى ۋە رۇسىيە پىرېزىدېنتى ۋىلادىمىر پۇتىن، تەشكىلات قۇرۇلغانلىقىنىڭ 25 - يىللىقى مۇناسىۋىتى بىلەن 1-سېنتەبىر كۈنى ئۆتكۈزۈلىدىغان باشلىقلار يىغىنىغا قاتنىشىدۇ.

بۇ قېتىمقى يىغىن، ئۇزۇن يىللاردىن بۇيان داۋاملىشىپ كېلىۋاتقان چېگرا جىددىيچىلىكىدىن كېيىن، خىتاي-ھىندىستان مۇناسىۋەتلىرىدە يۇمشاش كۆرۈلگەن بىر مەزگىلگە توغرا كەلدى. شۇنداقلا ھىندىستان بىلەن پاكىستان 2025-يىلىدىكى قىسقا مۇددەتلىك توقۇنۇشنىڭ ئاقىۋەتلىرىنى بىر تەرەپ قىلىشقا تىرىشىۋاتقان بىر مەزگىلدە ئۆتكۈزۈلمەكتە.

تېھران ھاكىمىيىتى ئامېرىكانىڭ ئىقتىسادىي بېسىمىغا دۇچ كېلىۋاتقان بىر پەيتتە، ئىران پىرېزىدېنتى مەسئۇد پەزەشكىيانمۇ باشلىقلار يىغىنىغا قاتنىشىدۇ. ئوتتۇرا شەرق، ئۇكرائىنا ۋە ئافغانىستاندىكى توقۇنۇشلار ھەمدە مۇقىمسىزلىق مەسىلىلىرى يىغىننىڭ ئاساسلىق كۈنتەرتىپ ماددىلىرى قاتارىدىن ئورۇن ئېلىشى كۈتۈلمەكتە.

شاڭخەي ھەمكارلىق تەشكىلاتى دېگەن نېمە؟

شاڭخەي ھەمكارلىق تەشكىلاتىنىڭ ئۇلى، سوۋېت ئىتتىپاقى پارچىلانغاندىن كېيىن ھەربىي جىددىيچىلىكنى پەسەيتىش ۋە چېگرا مەسىلىلىرىنى ھەل قىلىش مەقسىتىدە خىتاي، رۇسىيە، قازاقىستان، قىرغىزىستان ۋە تاجىكىستان تەرىپىدىن 1996-يىلى قۇرۇلغان «شاڭخەي بەشلىكى» گە تۇتىشىدۇ. بۇ تەشكىلات 2001-يىلى ئۆزبېكىستاننىڭ قوشۇلۇشى بىلەن رەسمىي قۇرۇلغان.

تەشكىلات تەخمىنەن 3 مىليارد 400 مىليون نوپۇسقا ۋە يەر شارى مىللىي ئىشلەپچىقىرىش ئومۇمىي قىممىتىنىڭ تەخمىنەن % 25 ىگە ۋەكىللىك قىلىدۇ. ناتو ياكى ياۋروپا ئىتتىپاقىغا ئوخشىمايدىغان يېرى شۇكى، ئۇ بىر ھەربىي ئىتتىپاق ياكى ئىقتىسادىي بىرلىك بولماستىن، بەلكى خەۋپسىزلىك ھەمكارلىقى، ئىقتىسادىي مۇناسىۋەت ۋە دىپلوماتىيە ئۈچۈن بىر سۇپىدۇر.

بىشكەكتىكى ھالقىلىق كۆرۈشۈشلەر

ھىمالايا چېگراسىدىكى توقۇنۇشلار سەۋەبىدىن جىددىيلىك داۋاملاشقان يىللاردىن كېيىن، مۇناسىۋەتلەرنى تەرەققىي قىلدۇرۇشنى نىشان قىلغان شى جىنپىڭ بىلەن مودىنىڭ يىغىن جەريانىدىكى ئۇچرىشىشى ئالاھىدە دىققەت بىلەن كۆزىتىلمەكتە.

باشلىقلار يىغىنى كەشمىر مەسىلىسى يەنىلا جىددىيچىلىكنىڭ ئاساسلىق مەنبەسى بولۇۋاتقان بىر شارائىتتا، مودى بىلەن پاكىستان باش مىنىستىرى شاھباز شېرىفنى ئىككى دۆلەت ئوتتۇرىسىدىكى قىسقا مۇددەتلىك توقۇنۇشتىن بىر يىلدىن كۆپرەك ۋاقىت ئۆتكەندىن كېيىن تۇنجى قېتىم بىر يەرگە جەم قىلىدۇ.

 ئىران رەسمىي ئاگېنتلىقى IRNA نىڭ خەۋىرىگە قارىغاندا، ئامېرىكا تېھران بىلەن سودا قىلغان دۆلەت ۋە ئورگانلارغا قاراتقان قوشۇمچە ئېمبارگولارنى ئاشۇرۇش بىلەن تەھدىت سېلىۋاتقان بىر پەيتتە، مەسئۇد پەزەشكىياننىڭ يىغىن جەريانىدا پۇتىن بىلەن كۆرۈشۈشى پىلانلانماقتا.

ئىزدىنىڭ
بلۇمبېرگ: رۇسىيە ئۇكرائىنادا تاكتىكىلىق يادرو قورالى ئىشلىتىشى مۇمكىن
WSJ: جون رەتكىلىف موسكۋادا رۇسىيەنى ناتوغا ھۇجۇم قىلماسلىق ھەققىدە ئاگاھلاندۇردى
ئىسرائىلىيە يەنە بىر قېتىم لىۋاننىڭ جەنۇبىغا ھاۋادىن ھۇجۇم قىلدى
ئىراق: خەلقئارا ئىتتىپاقداش قىسىملار 30-سېنتەبىرگىچە تولۇق چېكىنىدۇ
جۇمھۇر رەئىس ئەردوغان بۈيۈك قايتۇرما ھۇجۇم غەلىبىسىنىڭ 104 - يىللىقى مۇناسىۋىتى بىلەن تەبرىك يوللىدى
قىرغىزىستاننىڭ پايتەختى بىشكەكتىكى كوچا ناملىرى مىللىيلاشتۇرۇلدى
نېتانياھۇ ئىران بىلەن دىپلوماتىك كېلىشىم ھاسىل قىلىشنىڭ مۇمكىن ئەمەسلىكىنى ئىلگىرى سۈردى
تۈركىيە ياۋروپا ئىتتىپاقىنىڭ بەشىنچى چوڭ سودا شېرىكىگە ئايلاندى
فىرانسىيەدە بەش ئوت ئۆچۈرۈش پونكىتىدىن جىددىي قۇتقۇزۇش ئۈسكۈنىلىرى ئوغرىلاندى
پاكىستان ئافغانىستاننىڭ «بەدەخشان خەلق ئەسكەرلىرىنى قوللايدۇ» دېگەن ئەيىبلەشلىرىنى رەت قىلدى
ئەردوغان: ۋەتەن، دۆلەت ۋە مىللەتنىڭ ئىستىقبالى تىلغا ئېلىنغاندا، بىز ھەرگىز باش ئەگمەيمىز
ئامېرىكا كارىب دېڭىزىدا  زەھەرلىك چېكىملىك ئەتكەسچىلىكى گۇماندارى 4 كىشىنى ئۆلتۈردى
ئىسرائىلىيەنىڭ غەززەدە بىر ئۆيگە قىلغان ھۇجۇمىدا 4 پەلەستىنلىك ھاياتىدىن ئايرىلدى
نېتانياھۇنىڭ ئوغلى ئىراننىڭ قەستلەپ ئۆلتۈرۈشنى پىلانلىغانلىقى تۈپەيلىدىن ميامىدىن قايتۇرۇپ كېلىندى
رۇسىيەدىكى بىر زاۋۇتتا ئوت ئاپىتى يۈز بېرىپ، 6 نەپىرى خىتاي پۇقراسى بولۇپ 7 كىشى ئۆلدى