ئىسرائىلىيە بىلەن ھاماس غەززەدىكى ئىرقىي قىرغىنچىلىقنى ئاخىرلاشتۇرۇشنى مەقسەت قىلغان ئۇرۇش توختىتىشنىڭ بىرىنچى باسقۇچى ئۈستىدە كېلىشىم ھاسىل قىلدى.
ئىسرائىلىيەنىڭ ئىرقىي قىرغىنچىلىقىدا ئون مىڭلىغان كىشى قازا قىلغان، پەلەستىن زېمىنى خارابىلىككە ئايلانغان ۋە زور ئىنسانىي كرىزىس مەيدانغا كەلگەن ئىدى.
پەيشەنبە كۈنى ئىمزالانغان كېلىشىم ئىسرائىلىيەلىك ئەسىرلەر ۋە پەلەستىنلىك مەھبۇسلارنى قويۇپ بېرىشنى، شۇنداقلا ئىككى يىلدىن ئارتۇق قورشاۋدا قالغان غەززەگە ياردەم ئېقىمىنى تېزلىتىشنى ئۆز ئىچىگە ئالىدۇ.
پەلەستىن قارشىلىق كۆرسىتىش تەشكىلاتى ھاماس بارلىق ئەسىرلەرنى قويۇپ بەرگەندە، ئىسرائىلىيەمۇ ئەسكەرلىرىنى كېلىشىم قىلىنغان بىر لىنىيەگە چېكىندۈرىدۇ. ئامېرىكا پىرېزىدېنتى دونالد ترامپ مىسىردىكى سۆھبەتلەردىن كېيىن، 20 ماددىلىق تىنچلىق پىلانىنىڭ كېلىشىم بىلەن نەتىجىلەنگەنلىكىنى ئېلان قىلدى.
ھاماس كېلىشىمنىڭ بىرىنچى باسقۇچى دائىرىسىدە 20 نەپەر ھايات ئەسىرنى 2000 غا يېقىن پەلەستىنلىك مەھبۇس بىلەن ئالماشتۇرىدۇ.
AFP ئاگېنتلىقىغا سۆز قىلغان بىر ھاماس ئەمەلدارى كېلىشىم يولغا قويۇلغاندىن كېيىن 72 سائەت ئىچىدە ئالماشتۇرۇشنىڭ ئەمەلگە ئاشىدىغانلىقىنى بىلدۈردى.
مەزكۇر مەنبە ئىسرائىلىيەلىك ئەسىرلەرنىڭ 250 نەپىرى مۇددەتسىز قاماق جازاسىغا ھۆكۈم قىلىنغان پەلەستىنلىكلەر ۋە ئىرقىي قىرغىنچىلىق باشلانغاندىن بۇيان ئىسرائىلىيە تەرىپىدىن تۇتقۇن قىلىنغان بالىلار ۋە ئاياللارنى ئۆز ئىچىگە ئالغان 1700 نەپەر باشقا مەھبۇس بەدىلىگە قويۇپ بېرىلىدىغانلىقىنى قوشۇمچە قىلدى.
ترامپنىڭ پىلانىغا ئاساسەن، ھاياتىدىن ئايرىلغان ھەر بىر ئىسرائىلىيەلىك ئەسىرنىڭ جەسىتى بەدىلىگە، ئىسرائىلىيە غەززەدىن 15 پەلەستىنلىكنىڭ جەسىتىنى قايتۇرۇپ بېرىدۇ.
پەلەستىن قارشىلىق كۆرسىتىش تەشكىلاتى تېلېگرام ئارقىلىق ئېلان قىلغان باياناتىدا، ئۇرۇش توختىتىش كېلىشىمىنىڭ ئۆلچىمىگە ئاساسەن ئىسرائىلىيەگە «پەلەستىنلىك مەھبۇسلارنىڭ تىزىملىكى» نى سۇنغانلىقىنى بىلدۈردى.
ھاماس ئىسىملار ئۈستىدە ئاخىرقى كېلىشىمنى كۈتۈۋاتقانلىقىنى ۋە بۇ ئىسىملارنى ئاشكارىلاشتىن بۇرۇن ئاخىرقى تەستىقنىڭ ئېلىنىدىغانلىقىنى ئىپادىلىدى.
ھاماس ئىرقىي قىرغىنچىلىقنى ئاخىرلاشتۇرۇش ئۈچۈن كېلىشىم ھاسىل قىلغانلىقىنى ئېيتىپ، بۇ كېلىشىمنىڭ ئىسرائىلىيەنىڭ غەززەدىن چېكىنىشىنى ۋە ئەسىر-مەھبۇس ئالماشتۇرۇشنى ئۆز ئىچىگە ئالىدىغانلىقىنى بىلدۈردى. ئەمما، تەشكىلات ترامپ ۋە كاپالەتچى دۆلەتلەرنى ئىسرائىلىيەنىڭ ئۇرۇش توختىتىشنى تولۇق ئىجرا قىلىشىغا كاپالەتلىك قىلىشقا چاقىردى.
ھاماس چارشەنبە كۈنى بايانات ئېلان قىلىپ، قولىدىكى ئەسىرلەر ۋە ئىسرائىلىيەنىڭ قولىدىكى پەلەستىنلىك مەھبۇسلارنىڭ تىزىملىكىنى تاپشۇرغانلىقىنى ئېلان قىلغانىدى.
ھاماس قويۇپ بېرىلىشىنى تەلەپ قىلغان پەلەستىنلىكلەرنىڭ تىزىملىكى ئىلگىرىكى ئۇرۇش توختىتىشلاردا قويۇپ بېرىلىشى مۇمكىن بولمىغان ۋە يۇقىرى دەرىجىلىك مەھبۇسلارنى ئۆز ئىچىگە ئالىدۇ.
سۆھبەتكە يېقىن بىر پەلەستىنلىك مەنبە بۇ تىزىملىكتە ئەل فەتىھ ھەرىكىتىنىڭ رەھبەرلىرىدىن مەرۋان ئەل-بارغۇتى ۋە پەلەستىن خەلق ئازادلىق فرونتىنىڭ رەھبىرى ئەھمەد سائادەتنىڭمۇ بارلىقىنى ئېيتتى.
ھەر ئىككى مەھبۇس بىردىن ئارتۇق مۇددەتسىز قاماق جازاسىغا ھۆكۈم قىلىنغان ئىدى.
‹خەلقىمىزنىڭ پىداكارلىقلىرى بىكارغا كەتمەيدۇ›
ھاماس قاتار، مىسىر ۋە تۈركىيە شۇنداقلا ئامېرىكانىڭ غەززەدىكى ئىسرائىلىيە ئىرقىي قىرغىنچىلىقىنى ئاخىرلاشتۇرۇشقا يۆنەلگەن تىرىشچانلىقلىرىنى ماختىدى.
ھاماس باياناتىدا: ‹قېرىنداشلىرىمىز ۋە ۋاسىتىچىلىرىمىز بولغان قاتار، مىسىر ۋە تۈركىيەنىڭ تىرىشچانلىقلىرىنى قارشى ئالىمىز ھەمدە ئىشغالىيەتنىڭ غەززە رايونىدا پۈتۈنلەي ئاخىرلىشىشىنى ۋە ئۇرۇشنىڭ توختىتىلىشىنى مەقسەت قىلغان ئامېرىكا پىرېزىدېنتى دونالد ترامپنىڭ تىرىشچانلىقلىرىنىمۇ تەقدىرلەيمىز› دېدى.
ھاماس ئامېرىكا پىرېزىدېنتى ترامپ، كاپالەتچى دۆلەتلەر ۋە بارلىق مۇناسىۋەتلىك تەرەپلەرنى ئىسرائىلىيەنىڭ كېلىشىم دائىرىسىدىكى مەجبۇرىيەتلىرىگە تولۇق ئەمەل قىلىشىغا كاپالەتلىك قىلىشقا چاقىردى.
تەشكىلات: «غەززە رايونىدىكى، قۇددۇستىكى، غەربىي قىرغاقتىكى ۋە پۈتۈن ۋەتىنىمىز بىلەن دىئاسپورادىكى ئۇلۇغ خەلقىمىزگە سالام يوللايمىز. ئۇلار ئۆزلىرىنى ۋە مىللىي ھوقۇقلىرىنى نىشان قىلغان فاشىست ئىشغالىيەت پىلانلىرىغا قارشى مىسلىسىز غۇرۇر، جاسارەت ۋە قەھرىمانلىق كۆرسەتتى. بۇ پىداكارلىقلار ۋە قەتئىي مەيدان ئىسرائىلىيە ئىشغالىيىتىنىڭ بويسۇندۇرۇش ۋە كۆچۈرۈش پىلانلىرىنى بىكار قىلدى» دېدى.
تەشكىلات يەنە: «خەلقىمىزنىڭ پىداكارلىقلىرىنىڭ بىكارغا كەتمەيدىغانلىقىنى ۋە ئەركىنلىك، مۇستەقىللىق ۋە ئۆز تەقدىرىنى ئۆزى بەلگىلەش ھوقۇقىغا ئېرىشكىچە خەلقىمىزنىڭ مىللىي ھوقۇقىدىن ھەرگىز ۋاز كەچمەيدىغانلىقىمىزنى تەكىتلەيمىز» دەپ قوشۇمچە قىلدى.
