ئىقتىساد
2 مىنۇت ئوقۇش
تۈركىيە بىلەن ئامېرىكا ئىقتىسادىي ۋە ئىستراتېگىيەلىك مۇناسىۋەتلەرنى چوڭقۇرلاشماقتا
تۈركىيە بىلەن ئامېرىكا يۇقىرى دەرىجىلىك سۆھبەتلەر ئارقىلىق ئىقتىسادىي ۋە ئىستراتېگىيەلىك مۇناسىۋەتلەرنى چوڭقۇرلاشماقتا
تۈركىيە بىلەن ئامېرىكا ئىقتىسادىي ۋە ئىستراتېگىيەلىك مۇناسىۋەتلەرنى چوڭقۇرلاشماقتا
Mehmet Simsek in the US / AA Archive
2025-يىلى4-ئاينىڭ24-كۈنى

تۈركىيە مالىيە مىنىستىرى مەھمەت شىمشەك ۋاشىنگتوندا ئامېرىكا قوشما ئىشتاتلىرى مالىيە ئىشلىرى مىنىستىرى سىكوت بېسسېنت بىلەن كۆرۈشۈپ، ئامېرىكا بىلەن بولغان ئۆزئارا سودا، مەبلەغ سېلىش ۋە دۆلەت مۇداپىئەسى ھەمدە ئېنېرگىيە ساھەلىرىدىكى رايونلۇق ھەمكارلىقنى ئاشۇرۇش توغرىسىدا سۆھبەتلەشتى.

تۈركىيە جۇمھۇرىيىتى خەزىنە ۋە مالىيە مىنىستىرلىقى بايانات ئېلان قىلىپ، تۈركىيە خەزىنە ۋە مالىيە مىنىستىرى مەھمەت شىمشەكنىڭ چارشەنبە كۈنى ۋاشىنگتوندا ئامېرىكا مالىيە مىنىستىرى سىكوت بېسسېنت بىلەن ئۇچرىشىپ، ئىقتىسادىي ھەمكارلىقنى كېڭەيتىش ۋە رايونلۇق ئىستراتېگىيەلىك ھەمكارلىق مەسىلىلىرىنى مۇزاكىرە قىلغانلىقىنى ئۇقتۇردى.

دائىرىلەرنىڭ بىلدۈرۈشىچە، تۈركىيە جۇمھۇرىيىتى مەركىزىي بانكىسى باشلىقى فاتىھ قاراخانمۇ قاتناشقان يىغىن «ئىجابىي كەيپىيات»تا ئۆتكەن. ھەر ئىككى تەرەپ ۋەكىللەر ئۆمەكلىرى، شىمالىي ئاتلانتىك ئەھدى تەشكىلاتى — ناتو ئىتتىپاقدىشى بولغان تۈركىيە ۋە ئامېرىكا رەھبەرلىرى رەجەپ تاييىپ ئەردوغان بىلەن دونالد ترامپنىڭ كۆپ قاتلاملىق مۇناسىۋەتلەرنى ئىلگىرى سۈرۈشتىكى ئورتاق سىياسىي ئىرادىسىنى مۇئەييەنلەشتۈرگەن.

تەرەپلەر سودا، مەبلەغ سېلىش ۋە ئېنېرگىيەگە ئەھمىيەت بەردى

باياناتتا كۆرسىتىلىشىچە، سۆھبەتلەر مەبلەغ سېلىش، سودا، قاتناش ۋە ئېنېرگىيە قاتارلىق مۇھىم ساھەلەردىكى ھەمكارلىقنى كۈچەيتىشكە مەركەزلەشكەن بولۇپ،مىنىستىر شىمشەك بولۇپمۇ دۆلەت مۇداپىئە سانائىتىدە ئىككى تەرەپلىك ھەمكارلىققا توسقۇنلۇق قىلىۋاتقان ھازىرقى چەكلىمىلەرنى بىكار قىلىشنىڭ مۇھىملىقىنى تەكىتلىگەن. بۇ مەسىلە مۇناسىۋەتلەرنى چوڭقۇرلاشتۇرۇشتىكى سەزگۈر، ئەمما ھالقىلىق بىر ساھە دەپ قارالماقتا.

تۈركىيە ۋەكىللەر ئۆمىكى يەنە تۈركىيەنىڭ داۋاملىشىۋاتقان ئىقتىسادىي مۇقىملىقنى كاپالەتلەندۈرۈش تىرىشچانلىقلىرى ھەققىدە تەپسىلىي مەلۇمات بەرگەن. مىنىستىر شىمشەك، ئەنقەرەنىڭ «ئېھتىياتچان ۋە ئىمكانىيەتلىك سىجىل ماكرو ئىقتىسادىي سىياسەتلىرى»نى يولغا قويۇشقا بەل باغلىغانلىقىنى، بۇنىڭ خەلقئارا پۇل فوندى ۋە دۇنيا بانكىسىنىڭ باھار مەزگىلى يىغىنلىرىنى ئۆز ئىچىگە ئالغان يېقىنقى خەلقئارالىق مۇنبەرلەردىمۇ ئوتتۇرىغا قويۇلغانلىقىنى يەنە بىر قېتىم تەكىتلىگەن.

تەرەپلەر يەنە رايون خاراكتېرلىك جىددىي مەسىلىلەرنىمۇ مۇزاكىرە قىلغان. تۈركىيە ئەمەلدارلىرى سۈرىيەگە يۈرگۈزۈلۈۋاتقان ئېمبارگولارنىڭ بىكار قىلىنىشى كېرەكلىكىنى ئوتتۇرىغا قويغان ھەمدە تۈركىيەنىڭ ئۇكرائىنادا ئۇرۇش توختىتىشنى نىشان قىلغان نۆۋەتتىكى داۋاملىشىۋاتقان دىپلوماتىك تىرىشچانلىقلىرى ھەققىدە سۆھبەتداشلىرىغا مەلۇمات بەرگەن.

100 مىليارد دوللارلىق سودا نىشانى

بۇ سۆھبەتلەر تۈركىيە-ئامېرىكا ئىقتىسادىي مۇناسىۋەتلىرىدە كۈچىيىش يۈزلىنىشى كۆرۈلۈۋاتقان بىر مەزگىلدە ئېلىپ بېرىلدى. ھەر ئىككى دۆلەت ھۆكۈمىتى ئىككى تەرەپلىك سودا سوممىسىنى 100 مىليارد دوللار سەۋىيەسىگە يەتكۈزۈش ۋەدىسىنى داۋاملاشتۇردى. بۇ رەقەم يېقىنقى دىپلوماتىك ئۇچرىشىشلاردا كۆپ قېتىم تەكىتلەنگەن ئىدى.

مۇتەخەسسىسلەر، ۋاشىنگتون زىيارىتى جەريانىدا مۇزاكىرە قىلىنغان كونكرېت تەشەببۇسلارنى تېخىمۇ ئىلگىرى سۈرۈش ئۈچۈن، ئالدىمىزدىكى ئايلاردا بۇلارغا ئالاقىدار تېخنىكىلىق يىغىنلارنىڭ ئۆتكۈزۈلىدىغانلىقىنى بىلدۈرمەكتە. تۈركىيە ئۆزىنى رايونلۇق ئىقتىسادىي ۋە ئىستراتېگىيەلىك بىر كۈچ سۈپىتىدە قايتىدىن ئوتتۇرىغا چىقىرىش تىرىشچانلىقىنى داۋاملاشتۇرۇۋاتقان بىر پەيتتە، ۋاشىنگتون بىلەن ھەمكارلىقنى كۈچەيتىش قەدەملىرى، دۆلەتنىڭ بۇ نىشانىغا يېتىشىدە ھالقىلىق رول ئوينىشى مۇمكىن.

ئىزدىنىڭ
ئىران نېفىت ئۇل-ئەسلىھەلىرىگە داۋاملىق ھۇجۇم قىلماقتا
سېئۇل-ۋاشىنگتون ھەربىي مانېۋىرى مەزگىلىدە پىيوڭياڭ ئىككىنچى قېتىم باشقۇرۇلىدىغان بومبا سىناق قىلدى
موسكۋا: ئىراننىڭ ئىسپاھان شەھىرىدىكى كونسۇلخانا زىيانغا ئۇچرىدى
«ئىنتايىن ئاچچىق تەجرىبە»نى باشتىن كەچۈرگەن ئاراقچى ئامېرىكا بىلەن سۆھبەتلىشىشنى رەت قىلدى
ئىسرائىلىيە لىۋاننىڭ جەنۇبىدىكى خىرىستىيان يېزىسىدا مارونىي كاتولىك راھىبىنى ئۆلتۈردى
ئامېرىكا ئافغانىستاننى «قانۇنسىز تۇتقۇن قىلىشنى قوللايدىغان دۆلەت» دەپ ئېلان قىلدى
ئامېرىكا ئىران بىلەن بولغان توقۇنۇشتا 330 مىليون دوللارلىق 11 دانە ئۇچقۇچىسىز ئاپپاراتىدىن ئايرىلدى
ئەردوغان: سەۋەبى نېمە بولۇشىدىن قەتئىينەزەر، تەۋەلىكىمىزگە تاجاۋۇز قىلىنىشىنى قوبۇل قىلغىلى بولمايدۇ
ئىران ئىنقىلاب مۇھاپىزەتچىلىرى: ئۇرۇشنىڭ تەقدىرىنى بىز بەلگىلەيمىز
ئىران تەرەپتىن تۈركىيەگە قارىتىپ قويۇپ بېرىلگەن باللىستىك باشقۇرۇلىدىغان بومبا توسۇپ قېلىندى
ئىران: «ئامېرىكا سىرىلانكا قىرغاقلىرىدا زەربە بەرگەن كېمىدە 104 ئەسكەر ئۆلدى»
ئىران خامەنېينىڭ ئوغلى مۇجتەبانى يېڭى دىنىي رەھبەر قىلىپ تەيىنلىدى
ئىرانغا قارشى ئۇرۇش بىلەن بىرلىكتە نېفىت باھاسى 105 دوللاردىن ئېشىپ كەتتى
بېلگىيەدە بىر يەھۇدىي ئىبادەتخانىسى پارتلاپ زىيانغا ئۇچرىدى، ئادەم ئۆلۈش-يارىلىنىش ئەھۋالى كۆرۈلمىدى
تۈركىيە شىمالىي قىبرىسقا F-16 كۈرەشچى ئايروپىلانلىرى ۋە مۇداپىئە سىستېمىلىرىنى ئورۇنلاشتۇردى