سىياسەت
2 مىنۇت ئوقۇش
ترامپ: ئامېرىكا-ئىران سۆھبىتى دۈشەنبە كۈنى قايتىدىن باشلىنىدۇ
ئامېرىكا پىرېزىدېنتى ھورمۇز بوغۇزىنىڭ قايتىدىن ئېچىلىشى ۋە ئىراننىڭ «يادرو قورالسىزلىنىشى» مەسىلىسىدە يېقىن ئارىدا بىر كېلىشىم ھاسىل قىلىنىدىغانلىقىغا نىسبەتەن ئۈمىدۋار ئىكەنلىكىنى بىلدۈردى.
ترامپ: ئامېرىكا-ئىران سۆھبىتى دۈشەنبە كۈنى قايتىدىن باشلىنىدۇ
ترامپ «ھاۋا ئارمىيە 1-نومۇرلۇق ئايروپىلانى»دا مۇخبىرلارغا ئىران بىلەن ئېلىپ بېرىلىدىغان سۆھبەتنىڭ دۈشەنبە كۈنى باشلىنىشى كۈتۈلىۋاتقانلىقىنى بىلدۈردى.

ئامېرىكا پىرېزىدېنتى سۆھبەتنىڭ چۈشتىن كېيىن باشلىنىدىغانلىقىنى تىلغا ئېلىپ، پارس قولتۇقى دۆلەتلىرىنىڭ يېڭى بىر ھۇجۇمغا قارشى ئىكەنلىكىنى، شۇنداقلا ھورمۇز بوغۇزىنىڭ قايتىدىن ئېچىلىشى ۋە ئىراننىڭ «يادرو قورالسىزلىنىشى» مەسىلىسىدە يېقىن ئارىدا بىر كېلىشىم ھاسىل قىلىنىدىغانلىقىغا نىسبەتەن ئۈمىدۋار ئىكەنلىكىنى بىلدۈردى.

مېرىلاند ئىشتاتىدىكى ئاندىرىيۇس بىرلەشمە بازىسى (Joint Base Andrews) غا قارا يولغا چىققان «ئامېرىكا 1-نومۇرلۇق ھەربىي ئايروپىلانى» (Air Force One) دا مۇخبىرلارغا بايانات بەرگەن ترامپ؛ سەئۇدى ئەرەبىستان، ئەرەب بىرلەشمە خەلىپىلىكى، قاتار ۋە ئىران بىلەن ئۆتكۈزۈلگەن سۆھبەتلەرنىڭ، جۈمە كۈنىگە پىلانلانغان «كەڭ كۆلەملىك ھۇجۇم»نى ئەمەلدىن قالدۇرۇشقا سەۋەب بولغانلىقىنى ئېيتتى.

ئۇ سۆزىدە: «ئۇلار بىزنىڭ بۇ ھۇجۇمنى قىلىشىمىزنى خالىمىدى، راستىنى ئېيتقاندا، سەئۇدى ئەرەبىستانمۇ خالىمىدى. چۈنكى كېلىشىمگە ئىنتايىن يېقىنلاشتۇق، دەپ قارالدى... بۇ ئەھۋال ھورمۇز بوغۇزىغا ۋە ئاخىرقى ھېسابتا يادرو قورالسىزلىنىش مەسىلىسىگە بىۋاسىتە مۇناسىۋەتلىك» دېدى.

ترامپ يەنە: «ئۈچ ئاساسلىق گۇرۇپپا بىزدىن بۇنى تەلەپ قىلدى. شۇنداقلا، ئىرانمۇ ئىنتايىن كۈچلۈك شەكىلدە تەلەپ قىلدى ۋە كېلىشىم ھاسىل قىلىشنى خالايدىغانلىقىنى بىلدۈردى» دېگەنلەرنى سۆزلىرىگە ئىلاۋە قىلدى.

ئىران بىلەن كېلىشىم ھاسىل قىلىش ئۈچۈن مەلۇم بىر ئاخىرقى مۇددەت بېكىتىلگەن ياكى بېكىتىلمىگەنلىكى سورالغاندا، ترامپ ئالدىن بېكىتىلگەن بىر ۋاقىت جەدۋىلىنىڭ يوقلۇقىنى ئېيتتى.

«كۈتۈپ باقايلى» دېگەن ترامپ، زۆرۈر تېپىلغاندا ئامېرىكانىڭ ھەربىي كۈچ ئىشلىتىشكە تەييار تۇرۇۋاتقانلىقىنى تەكىتلەپ: «خالىغان ۋاقتىمىزدا ھەرىكەتكە ئۆتۈشكە تەييارمىز. مەن كېلىشىم ھاسىل قىلىشنى ئەلا بىلەمدىم؟ (ئەلۋەتتە). ئادەم ئۆلتۈرۈشنى ئويلىمايمەن، چۈنكى ئۇرۇشتا ئادەملەر ئۆلىدۇ، نۇرغۇن ئادەملەر ئۆلىدۇ، بىز بۇنى خالىمايمىز» دېدى.

ھەربىي ھەرىكەتنىڭ ئىراننىڭ ئېنېرگىيە ئاساسىي ئەسلىھەلىرىنى نىشان قىلىدىغان ياكى قىلمايدىغانلىقى سورالغاندا، ترامپ بۇ ھەقتىكى تەپسىلاتلارنى ئاشكارىلىمىدى.

«كېلىشىم رامكىسى ئۈستىدە ئورتاق پىكىر ھاسىل قىلىندى»

بۇ ئەڭ يېڭى تەرەققىيات؛ ئامېرىكا پىرېزىدېنتىنىڭ ئىلگىرى بىر كېلىشىم رامكىسى ئۈستىدە ئورتاق پىكىر ھاسىل قىلىنغانلىقىنى ئېلان قىلىپ، ئىرانغا قىلىنىدىغان ھۇجۇم پىلانىنى ئەمەلدىن قالدۇرۇپ تۇرۇشقا قوشۇلغانلىقىنى ئېيتقاندىن كېيىن ئوتتۇرىغا چىقتى. مەلۇم بولۇشىچە، بۇ قارار تېز سۈرئەتتە كېلىشىم تۈزۈش شەرتىگە ئاساسەن چىقىرىلغان.

ترامپ «تراست سۆشال» (Truth Social) سۇپىسىدا ھەمبەھرىلىگەن باياناتىدا، ئامېرىكانىڭ ئىرانغا ھۇجۇم باشلاشقا تەييار ئىكەنلىكىنى، ئەمما ئىران ۋە باشقا ئوتتۇرا شەرق دۆلەتلىرىنىڭ كۈتۈپ تۇرۇشنى تەلەپ قىلغانلىقىنى بىلدۈردى.

ئۇ، كېلىشىم رامكىسى ئۈستىدە ئورتاق پىكىر ھاسىل قىلىنغانلىقىنى، بۇنىڭ ھورمۇز بوغۇزىنى «دەرھال، تولۇق ۋە قەتئىي» قايتىدىن ئېچىشنى ھەمدە «ئىراننىڭ يادرو تەھدىتىگە خاتىمە بېرىش» نى ئۆز ئىچىگە ئالىدىغانلىقىنى بايان قىلدى.

ترامپ: «مەن مەزكۇر تەلەپكە ئاساسەن، دۇنيانىڭ كەلگۈسى مەنپەئەتى شۇنداقلا مۇۋەپپەقىيەتلىك ھەم گۈللەنگەن بىر ئىراننىڭ مەۋجۇتلۇقىنى ساقلاپ قېلىشى ئۈچۈن، تېز سۈرئەتتە بىر كېلىشىم تۈزۈش شەرتى بىلەن ھۇجۇمنى ئەمەلدىن قالدۇرۇشقا قوشۇلدۇم» دېدى.

ئۇ شۇنداقلا، ئىسرائىلىيەنىڭمۇ «بۇ ۋەدىسىدە ئۆزىگە قوشۇلغانلىقىنى» تىلغا ئالدى.

شۇنىڭ بىلەن بىرگە ترامپ، پىلانلانغان ھۇجۇمنى كېچىكتۈرۈشنى قارار قىلىشتىن ئىلگىرى، ئامېرىكانىڭ ئىرانغا قارشى «تولۇق قوراللانغان، ھوشيار ۋە ھەرىكەتكە ئۆتۈشكە تەييار» ھالەتتە تۇرغانلىقىنىمۇ سۆزلىرىگە ئىلاۋە قىلدى.

ئىزدىنىڭ
ئامېرىكا ئۇكرائىنانىڭ ھاۋا مۇداپىئەسى ئۈچۈن قورال سېتىپ بېرىش پىلانىنى تەستىقلىدى
پۇتىن: كىيېۋ ھاكىمىيىتىنىڭ سۆھبەت ئۆتكۈزۈش نىيىتى يوق
ترامپ شى جىنپىڭ بىلەن «ناھايىتى ئۈنۈملۈك» كۆرۈشۈش ئېلىپ بېرىشنى ئۈمىد قىلىدىغانلىقىنى بىلدۈردى
ياۋروپادىكى مائارىپ كىرىزىسى: PISA نەتىجىسى تارىختىكى ئەڭ تۆۋەن سەۋىيەگە چۈشۈپ قالدى
جەنۇبىي ئافرىقادا ئۆتكەن 5 ھەپتە ئىچىدە 13 كىشى «M چېچىكى» ۋىرۇسى بىلەن يۇقۇملاندى
گۇگۇلنىڭ سۈنئىي ئەقىل مودېلى Gemini بىخەتەرلىك سىنىقى جەريانىدا شىركەت سىستېمىلىرىغا سىزىپ كىردى
جۇمھۇر رەئىس ئەردوغان: تۈركىيەنى دۇنيادىكى ئەڭ كەڭ ئۇچۇش تورىغا ئىگە دۆلەتلەرنىڭ بىرىگە ئايلاندۇردۇق
رۇسىيە ياپونىيەدىن ئامېرىكانىڭ باشقۇرۇلىدىغان بومبا سىستېمىلىرىنى چىقىرىۋېتىشنى تەلەپ قىلدى
پاكىستاندىكى بىر ساقچىخانىدا پارتلاش يۈز بېرىپ 8 كىشى ھاياتىدىن ئايرىلدى
تۈركىيە ئىسرائىلىيە بىلەن چېتىشلىقى بار بىر شايكىغا ئېغىر زەربە بەردى: 175 كىشى قولغا ئېلىندى
تۈركىيە بىرازىلىيە بىلەن تۈزگەن مۇداپىئە سانائىتى ھەمكارلىق كېلىشىمىنى تەستىقلىدى
فىلىپپىندا بىر مەكتەپتە يۈز بەرگەن قوراللىق ھۇجۇمدا ئالتە ئوقۇغۇچى ھاياتىدىن ئايرىلدى
ئىسكاندىناۋىيە ھاۋا يوللىرى شىركىتى ئىسرائىلىيەگە ئۇچۇشنى ئەسلىگە كەلتۈرۈش پىلانىنى بىكار قىلدى
پاكىستاندا بىر جامە ئەتراپىدا پارتلاش يۈز بېرىپ 15 كىشى ھاياتىدىن ئايرىلدى
قەھۋە پۇرىقىنىڭ كەيپىيات ۋە مېڭە دولقۇنلىرىنى ئۆزگەرتەلەيدىغانلىقى ئىسپاتلاندى