ھىندىستان باش مىنىستىرى نارېندرا مودى رۇسىيە پىرېزىدېنتى ۋلادىمىر پۇتىنغا، ئۇكرائىنا ۋە ئىراندا ئۇرۇش داۋاملىشىۋاتقان بۈگۈنكى كۈندە، توقۇنۇشلارنى ھەل قىلىشنىڭ توغرا يولىنىڭ «دىيالوگ ۋە دىپلوماتىيە» ئىكەنلىكىنى ئېيتتى.
مودى جۈمە (2026-يىلى 11-سېنتەبىر) كۈنى يېڭى دېھلىدا، ھەپتە ئاخىرىدا ئۆتكۈزۈلۈشى پىلانلانغان كېسەك ئالتۇن دۆلەتلىرى باشلىقلار يىغىنى رامكىسىدا، پۇتىن بىلەن كۆرۈشتى.
ھىندىستان تاشقى ئىشلار مىنىستىرلىقىنىڭ باياناتچىسى راندھىر جەيسۋال ئېكس (X) بېتىدە ئېلان قىلغان باياناتىدا: « باش مىنىستىر ھىندىستان بىلەن رۇسىيە ئوتتۇرىسىدىكى ئالاھىدە ۋە ئىمتىيازلىق ئىستراتېگىيەلىك شېرىكلىك مۇناسىۋىتىنىڭ ھەر قايسى تەرەپلىرى توغرىسىدا پىرېزىدېنت پۇتىن بىلەن كەڭ دائىرىلىك سۆھبەت ئۆتكۈزدى» دەپ يازدى.
باياناتتا ئېيتىلىشىچە، «رەھبەرلەر ئىككى دۆلەت ئوتتۇرىسىدىكى سودا، ئېنېرگىيە، مۇداپىئە، ئالەم قاتنىشى ۋە خەلقلەر ئارا ئالاقە قاتارلىق ھىندىستان-رۇسىيە مۇناسىۋەتلىرىنىڭ مۇھىم نۇقتىسى بولغان ساھەلەردىكى ھەمكارلىقنىڭ ئىلگىرىلەش ئەھۋالىنى كۆزدىن كەچۈرگەن.»
باياناتچى جەيسۋال يەنە، رەھبەرلەرنىڭ ئوتتۇرا شەرق ۋە قارا دېڭىز رايونىدىكى توقۇنۇشلارنى ئۆز ئىچىگە ئالغان، رايون ۋە دۇنيا خاراكتېرلىك ئۆزئارا مەنپەئەت يەتكۈزىدىغان مەسىلىلەر توغرىسىدا پىكىر ئالماشتۇرغانلىقىنى بىلدۈردى.
ئۇ مۇنداق دېدى: «باش مىنىستىر توقۇنۇشلارنى ھەل قىلىشتا دىيالوگ ۋە دىپلوماتىيەنىڭ ئاساسلىق يول ئىكەنلىكىنى تەكىتلىدى، ھىندىستاننىڭ تىنچلىق تىرىشچانلىقلىرىغا ياردەم بېرىشكە تەييار ئىكەنلىكىنى بىلدۈردى» دېدى.
پۇتىن ھىندىستان پايتەختىدە ئۆتكۈزۈلىدىغان باشلىقلار يىغىنى جەريانىدا بىر قاتار ئۇچرىشىشلارنى ئۆتكۈزۈشنى پىلانلىغان.
ھىندىستان-رۇسىيە مۇناسىۋىتى
موسكۋا يېڭى دېھلىنىڭ ئەڭ مۇھىم ئىستراتېگىيەلىك شېرىكلىرى ۋە ھەربىي تەمىنلىگۈچىلىرىنىڭ بىرى. شەنبە (2026-يىلى 12-سېنتەبىر) كۈنى يىغىن ئۆتكۈزۈلىدىغان يېڭى دېھلىدىكى مەركەزدە، ھىندىستان تېلېۋىزىيە قاناللىرى ئىككى رەھبەرنىڭ كۈلۈمسىرەپ، بىر-بىرىنىڭ مۈرىسىگە قوللىرىنى قېقىپ تۇرغان كۆرۈنۈشلىرىنى تارقاتتى.
ھىندىستان ئامېرىكا-ئىران ئۇرۇشى كەلتۈرۈپ چىقارغان ئېنېرگىيە كىرىزىسىنى، رۇسىيەنىڭ ئۇكرائىنادىكى ئۇرۇشى ۋە ۋاشىنگتون قاتارلىق غەرب پايتەختلىرىنىڭ بېسىمىغا قارىماي، قىسمەن ھالدا رۇسىيەگە يۈزلىنىش ئارقىلىق ھەل قىلدى.
پۇتىن ئەڭ ئاخىرقى قېتىم 2025-يىلى دېكابىردا ھىندىستاننى زىيارەت قىلغان ئىدى، ئىككى رەھبەر بۇ يىل (2026) نىڭ بېشىدا قىرغىزىستاندا ئۆتكۈزۈلگەن شاڭخەي ھەمكارلىق تەشكىلاتى باشلىقلار يىغىنىدا كۆرۈشكەن. مودى بىشكەكتە سۆز قىلغاندا، پۇتىننى «تۈگىمەس ئۇرۇشنى ئاخىرلاشتۇرۇش» قا قاراپ يۈزلىنىشكە چاقىرغان ئىدى.
ھىندىستان 320 مىڭدىن ئارتۇق دېڭىزچىسى بىلەن دۇنياۋى سودا پاراخوت ئەترىتىنىڭ مۇھىم بىر قىسمىنى تەشكىل قىلىدۇ. پارس قولتۇقى ۋە قارا دېڭىز رايونىدىكى پاراخوتلارغا قىلىنغان ھۇجۇملاردا ئۇلارنىڭ بىر قىسىم خادىملىرى جېنىدىن ئايرىلغان ياكى يارىلانغان ئىدى.
سودا ئاخبارات شىركىتى Kpler نىڭ مەلۇماتىغا قارىغاندا، ھىندىستان نېفىت ئايرىش زاۋۇتلىرى ئوتتۇرا شەرقتە ئۇرۇش پارتلىغاندىن كېيىنكى ھەپتىلەردە، ئامېرىكانىڭ ۋاقىتلىق ئىجازىتى بىلەن رۇسىيەدىن ئىمپورت قىلىنغان خام نېفىتنى ئىككى ھەسسە ئاشۇرغان. ئارقىدىن، ئىمپورت مىقدارى جۇش ئۇرۇپ ئېشىپ، ئىيۇندا كۈنىگە 2.71 مىليون ۋارىلغا، ئىيۇل (2026) دا بولسا 2.81 مىليون ۋارىلدىن ئىبارەت رېكورت سەۋىيەگە يەتكەن. Kpler نىڭ سانلىق مەلۇماتلىرىغا قارىغاندا، ئاۋغۇستتا ئىمپورت مىقدارى كۈنىگە 2.07 مىليون ۋارىلغا چۈشۈپ قالغان بولسىمۇ، يەنىلا كۆرۈنەرلىك دەرىجىدە قالغان.
ھىندىستان ھۆكۈمىتىنىڭ سانلىق مەلۇماتلىرىغا ئاساسلانغاندا، 2025-2026-يىللىرى ئىككى تەرەپ سودىسى 59.9 مىليارد دوللارغا يەتكەن بولۇپ، بۇنىڭ ئىچىدە ھىندىستاننىڭ ئېكسپورتى 4.49 مىليارد دوللار، ئىمپورتى بولسا 55.37 مىليارد دوللارنى تەشكىل قىلغان.
مۇناسىۋەتلىك ئۇچۇرلارTRT World - Putin arrives in India for BRICS summit amid wars in Ukraine and Iran
