ئىقتىساد
2 مىنۇت ئوقۇش
ترامپنىڭ تاموژنا بېجى خەتلىرى توغرىسىدىكى ئاگاھلاندۇرۇشى ئاسىيا بازارلىرىدا داۋالغۇش پەيدا قىلدى
ۋال كوچىسىنىڭ رېكورت يارىتىش دەرىجىسىگە يەتكەنلىكىگە قارىماي، ترامپنىڭ تاموژنا بېجىغا مۇناسىۋەتلىك ئاخىرقى مۆھلىتىنىڭ يېقىنلىشىشىغا ئەگىشىپ، دۇنيا سودىسىدىكى جىددىيچىلىك كۈچىيىشنى داۋاملاشتۇرماقتا.
ترامپنىڭ تاموژنا بېجى خەتلىرى توغرىسىدىكى ئاگاھلاندۇرۇشى ئاسىيا بازارلىرىدا داۋالغۇش پەيدا قىلدى
/ Reuters
2025-يىلى7-ئاينىڭ4-كۈنى

دونالد ترامپنىڭ يۇقىرى تاموژنا بېجىدىن ساقلىنىش ئۈچۈن بېكىتكەن ئاخىرقى مۆھلەتنىڭ يېقىنلىشىشىغا ئەگىشىپ، ئاسىيالىق مەبلەغ سالغۇچىلار ئېھتىياتچانلىق بىلەن ھەرىكەت قىلىۋاتقان بىر پەيتتە، ئامېرىكا پىرېزىدېنتى سودا شېرىكلىرىگە باج نىسبىتىنى ئۇقتۇرىدىغان خەتلەرنى ئەۋەتىشكە باشلايدىغانلىقىنى ئېلان قىلدى.

كېلەر ھەپتىدىكى ئاخىرقى مۆھلەتتىن ئىلگىرى ئېنىقسىزلىقنىڭ داۋاملىشىشى، ئامېرىكانىڭ رېكورت ياراتقان ئىشقا ئورۇنلىشىش دوكلاتىنىڭ دۇنيادىكى ئەڭ چوڭ ئىقتىسادىي گەۋدە ھەققىدىكى ئەندىشىلەرنى تۈگەتكەن بولسىمۇ، ۋال كوچىسىدىكى يەنە بىر رېكورت پەيدا قىلغان ئىجابىي كەيپىياتقا كۈلەڭگە چۈشۈردى.

دۇنيانىڭ ھەرقايسى جايلىرىدىكى ھۆكۈمەتلەر، ترامپنىڭ 4-ئاينىڭ بېشىدىكى «ئازادلىق كۈنى» دە بىر قاتار باج ئۆستۈرۈش تەدبىرلىرىنى ئېلان قىلغاندىن كېيىن ئاخىرقى مۆھلەت قىلىپ بېكىتىلگەن 9-ئىيۇلدىن بۇرۇن ۋاشىنگتون بىلەن كېلىشىم ھاسىل قىلىش ئۈچۈن جىددىي تىرىشچانلىق كۆرسەتمەكتە. ترامپ ۋە ئۇنىڭ يۇقىرى دەرىجىلىك ئەمەلدارلىرى بىر قانچە كېلىشىمنىڭ تەييارلىق باسقۇچىدا ئىكەنلىكىنى بىلدۈرگەن بولسىمۇ، ھازىرغىچە پەقەت ئەنگلىيە ۋە ۋىيېتناملا كېلىشىملەرگە ئىمزا قويدى. خىتاي بولسا بىر رامكا كېلىشىمىنى قوبۇل قىلغان بولسىمۇ، ئامېرىكا بۇنىڭغا جاۋابەن تاموژنا بېجىنى تۆۋەنلىتىشكە ۋە مەلۇم مەھسۇلاتلارنىڭ توشۇلۇشىغا قوشۇلدى.

سۆھبەتچىلەر ئاقساراينىڭ ئەڭ ناچار تەدبىرلىرىدىن ساقلىنىشنىڭ يوللىرىنى ئىزدەشنى داۋاملاشتۇرۇۋاتقاندا، ترامپ پەيشەنبە كۈنى ھەرقايسى پايتەختلەرگە ئۇچۇرىنى يېقىندا يەتكۈزىدىغانلىقى توغرىسىدا ئاگاھلاندۇردى.

ترامپ مۇخبىرلارغا سۆز قىلىپ: «مەن بىر پارچە خەت ئەۋەتىپ، ئۇلارنىڭ قايسى تاموژنا بېجىنى تۆلەيدىغانلىقىنى ئېيتىپ قويۇشنى ئويلاۋاتىمەن» دېدى ھەمدە بۇ ئۇسۇلنىڭ تېخىمۇ ئاسان ئىكەنلىكىنى تەكىتلىدى.

ترامپ يەنە: «بىز ئەتىدىن باشلاپ، بەلكىم كۈنىگە 10 پارچىدىن بولۇشى مۇمكىن، ھەرقايسى دۆلەتلەرگە بىز بىلەن سودا قىلىش ئۈچۈن نېمە تۆلەيدىغانلىقىنى بىلدۈرىدىغان خەتلەرنى ئەۋەتىشكە باشلايمىز» دېگەنلەرنى قەيت قىلدى.

ياپونىيە ۋە جەنۇبىي كورېيەدىن تارتىپ ھىندىستان ۋە تەيۋەنگىچە بولغان سودا شېرىكلىرىنىڭ قاتتىق تاموژنا بېجىغا دۇچ كېلىش ئېھتىماللىقى، دۇنيا ئىقتىسادىغا مۇناسىۋەتلىك يېڭى ئەندىشىلەرنى كۈچەيتىۋەتتى. توكيو، شاڭخەي، سىدنېي، ۋېللىنگتون ۋە جاكارتا ئازراق ئۆرلىگەن بولسا، خوڭكوڭ، سېئۇل، سىنگاپور، تەيبېي ۋە مانىلا پاي چېكى بازارلىرى تۆۋەنلىدى.

سودىگەرلەر مۇستەقىللىق بايرىمى دەم ئېلىشىدىن ئىلگىرى S&P 500 ۋە Nasdaq كۆرسەتكۈچلىرىنى رېكورت يارىتىش دەرىجىسىگە ئېلىپ چىققان نىيۇ يوركتىكى پاي چېكى بازارلىرىنىڭ بۇ ئىجابىي يۈزلىنىشىنى داۋاملاشتۇرالمىدى. بۇ ئۆرلەشلەر ئامېرىكا ئىقتىسادىنىڭ 6-ئايدا 147 مىڭ يېڭى ئىش ئورنى يارىتىپ، مۆلچەردىن ئېشىپ كەتكەنلىكىنى، ھەمدە ئىشسىزلىق نىسبىتىنىڭ %4.2 تىن %4.1 گە چۈشۈپ، مۆلچەردىكىدىن ياخشىراق نەتىجە ياراتقانلىقىنى كۆرسەتكەن سانلىق مەلۇماتلاردىن كېيىن يۈز بەردى.

ئىزدىنىڭ
ئىراق دېڭىز تەۋەلىكىدە ئىككى نېفىت پاراخوتىغا ئوت كەتتى
پەزەشكىيان ئۇرۇشنى ئاخىرلاشتۇرۇشنىڭ شەرتلىرىنى ئوتتۇرىغا قويدى
ئىراننىڭ دۇنيا لوڭقىسىدىن چىكىنىش سىگنالىنى بېرىشى بىلەن FIFA باشقا تاللاشلار ئۈستىدە باش قاتۇرماقتا
ئامېرىكا ئىستراتېگىيەلىك زاپاس ساقلانمىسىدىن 172 مىليون ۋارىل نېفىتنى قويۇپ بېرىدىكەن
ئامېرىكا ئىستىخبارات ئىدارىسىنىڭ مۆلچەرىچە، ئىران ھۆكۈمىتى يېقىلىش خەۋپىدىن خېلىلار يىراق ئىكەن
ئوتتۇرا شەرقتىكى ئۇرۇش ئەندىشىلىرى تۈپەيلىدىن نېفىتنىڭ ۋارىل باھاسى 100 دوللاردىن ئاشتى
رۇسىيە بريانسك ھۇجۇمىدىن كېيىن ئۇكرائىنا بىلەن ئەنگلىيەنى «تېررورلۇق ھۇجۇمى» بىلەن ئەيىبلىدى
ئىسرائىلىيە ئۇرۇش باشلانغاندىن بۇيان 3400 نىشانغا قارىتا 6000 دىن ئارتۇق ھاۋا ھۇجۇمى ئېلىپ باردى
كىرېمىل سارىيى: كېلەر قېتىملىق رۇسىيە-ئۇكرائىنا-ئامېرىكا سۆھبىتى ئىستانبۇلدا ئۆتكۈزۈلۈشى مۇمكىن
ئەردوغان: ئۇرۇش رايونغا كېڭىيىپ كەتمەستىن دەرھال توختىتىلىشى كېرەك
ئاراقچى ئامېرىكانىڭ «ئىران ھۇجۇم پىلانلانغان» دېگەن دەۋاسىنى «تولۇق ۋە مۇتلەق يالغان» دەپ رەت قىلدى
تىرامپ ھۈرمۈز بوغۇزىدىكى مىنالار سەۋەبلىك ئىرانغا «مىسلى كۆرۈلمىگەن» تەھدىت سالدى
ئاۋسترالىيە ئىران ئاياللار پۇتبول كوماندىسىنىڭ يەنە 2 ئەزاسىغا پاناھلىق بەردى
ب د ت يېقىلغۇ يېتىشمەسلىكنىڭ غەززەدىكى خىزمەتلىرىگە تەھدىت ئېلىپ كېلىدىغانلىقىنى ئاگاھلاندۇردى
رىياد ئىراننىڭ نېفىتلىككە قاراتقان يېڭى ئۇچقۇچىسىز ئايروپىلان ھۇجۇملىرىنى توسۇپ قالدى