ئىسلام ھەمكارلىق تەشكىلاتىنىڭ باش كاتىپى ھۈسەيىن ئىبراھىم تاھا تۈركىيە، سەئۇدى ئەرەبىستان، پاكىستان ئوتتۇرىسىدا ئىمزالانغان مۇداپىئە كېلىشىمى، رايون خاراكتېرلىك بىخەتەرلىك، مۇقىملىق ۋە ھەمكارلىقنى ئىلگىرى سۈرىدۇ دەپ ماختىدى.
ئىسلام ھەمكارلىق تەشكىلاتى (OIC) جۈمە (2026-يىلى 7-ئاۋغۇست) كۈنى سەئۇدى ئەرەبىستان، تۈركىيە ۋە پاكىستان ئوتتۇرىسىدا «مەككە ئورتاق مۇداپىئە كېلىشىمى» نىڭ ئىمزالانغانلىقىنى قارشى ئالدى.
مەزكۇر تەشكىلاتنىڭ باياناتىغا قارىغاندا، ئىسلام ھەمكارلىق تەشكىلاتىنىڭ باش كاتىپى ھۈسەيىن ئىبراھىم تاھا بۇ كېلىشىمگە بولغان «يۇقىرى باھاسى ۋە قوللىشى» نى بىلدۈرۈپ، ئۇنى ئۈچ دۆلەتنىڭ رايون ۋە خەلقئارا ھەمكارلىقنى كۈچەيتىش ئىرادىسىنى ئەكىس ئەتتۈرىدىغان «مۇھىم ئىستراتېگىيەلىك قەدەم» دەپ تەسۋىرلىگەن.
ئۇ بۇ كېلىشىمنىڭ «رايون ۋە پۈتكۈل ئىسلام دۇنياسىنىڭ بىخەتەرلىكى ۋە مۇقىملىقىنى قوللايدىغان ئاساسلىق تۈۋرۈك» ئىكەنلىكىنى ئېيتتى.
ئۇ يەنە سۆزىگە قوشۇمچە قىلىپ، بۇ كېلىشىمنىڭ كۈنسېرى كۈچىيىۋاتقان بىخەتەرلىك خىرىسلىرىغا تاقابىل تۇرۇش ۋە ئىسلام ھەمكارلىق تەشكىلاتىغا ئەزا دۆلەتلەر ئوتتۇرىسىدىكى ئىتتىپاقلىق ۋە ئىجادىي ھەمكارلىق مۇناسىۋىتىنى كۈچەيتىشتىكى ئورتاق ئىرادىنى گەۋدىلەندۈرىدىغانلىقىنى بىلدۈردى.
ئۇ ئۆزى «تارىخىي كېلىشىم» دەپ ئاتىغان بۇ كېلىشىمنىڭ ئىمزالىنىشىدا تۈرتكىلىك رول ئوينىغان ئۈچ دۆلەتنىڭ تىرىشچانلىقىغا ۋە رەھبەرلىك ئىقتىدارىغا يۇقىرى باھا بەردى.
ئۇ كېلىشىمنىڭ رايوندا ۋە تېخىمۇ كەڭ بولغان خەلقئارا جەمئىيەتتە تىنچلىق ھەمدە گۈللىنىشنى قولغا كەلتۈرۈشكە تۆھپە قوشۇشىنى ئۈمىد قىلىدىغانلىقىنى ئەسكەرتتى.
مۇناسىۋەتلىك ئۇچۇرلارTRT World - Regional countries welcome Mecca pact between Türkiye, Saudi Arabia and Pakistan
مەككە مۇداپىئە كېلىشىمى
جۈمە كۈنى، تۈركىيە، سەئۇدى ئەرەبىستانى ۋە پاكىستان مەككىدە ئۆتكۈزۈلگەن ئۈچ تەرەپ باشلىقلار يىغىنىدا ئورتاق مۇداپىئە كېلىشىمى ئىمزالاپ، كوللېكتىپ بىخەتەرلىكنى كۈچەيتىش، مۇداپىئە ھەمكارلىقىنى چوڭقۇرلاشتۇرۇش ھەمدە رايون ۋە ئۇنىڭ سىرتىدىكى تىنچلىق ۋە مۇقىملىقنى ئىلگىرى سۈرۈشكە ۋەدە بەردى.
«مەككە ئورتاق مۇداپىئە كېلىشىمى» ئەل سافا (Al-Safa) سارىيىدا ئۆتكۈزۈلگەن باشلىقلار يىغىنى جەريانىدا، تۈركىيە جۇمھۇر رەئىسى رەجەپ تاييىپ ئەردوغان، سەئۇدى ئەرەبىستانى تەخت ۋارىسى شاھزادىسى مۇھەممەد بىن سەلمان ۋە پاكىستان باش مىنىستىرى شاھباز شەرىف تەرىپىدىن ئىمزالاندى.
تۈركىيە ئەمەلدارلىرىدىن ئىگىلەنگەن ئۇچۇرلارغا قارىغاندا، بۇ كېلىشىم مۇداپىئەنى ئاساس قىلغان ھەمكارلىق كېلىشىمى بولۇپ، ھېچقانداق دۆلەتنى نىشان قىلمايدىكەن. ئۇ يۈكنى تەڭ كۆتۈرۈش ۋە ئورتاق بىخەتەرلىك قارىشى ئارقىلىق رايون ۋە يەر شارى خاراكتېرلىك تىنچلىق، مۇقىملىق ۋە گۈللىنىشكە بولغان ۋەدىلەرنى كۈچەيتىش ئۈچۈن تۈزۈلگەن.
ئەمەلدارلار كېلىشىمنىڭ ھەرقانداق تاجاۋۇزچىلىق ھەرىكىتىگە قارشى كوللېكتىپ نىيىتىدىن ياندۇرۇش كۈچىنى ئاشۇرۇشنى مەقسەت قىلىدىغانلىقىنى ۋە بۇ ئۈچ دۆلەتنىڭ ھەر قانداق بىرىگە قىلىنغان قوراللىق ھۇجۇمنىڭ ھەممىسىگە قىلىنغان ھۇجۇم دەپ قارىلىدىغانلىقىنى بىلدۈردى.
مۇناسىۋەتلىك ئۇچۇرلارTRT World - Mecca pact open to more friendly nations: Türkiye's Erdogan
