مالايشىيا 16 ياشتىن تۆۋەن بالىلارنىڭ ئىجتىمائىي تاراتقۇدىن پايدىلىنىشىنى چەكلەشنى ئويلاشماقتا
مالايشىيا 16 ياشتىن تۆۋەن بالىلارنىڭ ئىجتىمائىي تاراتقۇدىن پايدىلىنىشىنى چەكلەشنى ئويلاشماقتامالايشىيا ھۆكۈمىتى يېقىنقى يىللاردىن بۇيان كۈنسېرى ئەۋج ئېلىۋاتقان تور جىنايەتلىرىگە تاقابىل تۇرۇش ئۈچۈن، ئىجتىمائىي تاراتقۇلارغا بولغان نازارەتچىلىكىنى كۈچەيتىپ كەلمەكتە.
مالايسىيادىكى قاتناشقۇچىلارنىڭ %72 ى بالىلار ئارىسىدا ئىجتىمائىي تاراتقۇلارنى ئىشلىتىشنى چەكلەش كېرەكلىكىگە قوشۇلدى. / AP

مالايشىيا بالىلارنىڭ بىخەتەرلىكىگە دائىر ئەندىشىلەر تۈپەيلىدىن، كېلەر يىلدىن باشلاپ 16 ياشتىن تۆۋەنلەرنىڭ ئىجتىمائىي تاراتقۇ ھېساباتى ئېچىشىنى چەكلەشنى پىلانلاۋاتقانلىقىنى جاكارلىدى.

مالايشىيا ئۇچۇر-ئالاقە ئىشلىرى مىنىستىرى فاھمى فازىل يەكشەنبە كۈنى مالايشىيا ھۆكۈمىتىنىڭ ئاۋسترالىيە ۋە باشقا دۆلەتلەرنىڭ توردا ياش چەكلىمىسىنى يولغا قويۇش ئۇسۇللىرىنى تەتقىق قىلىۋاتقانلىقىنى بىلدۈردى.

ئۇ مالايشىيانىڭ «The Star» گېزىتىنىڭ تور بېتىدە ئېلان قىلىنغان سىنئالغۇدا مۇنداق دېدى: «بىز ئىجتىمائىي تاراتقۇ سۇپىلىرىنىڭ كېلەر يىلى ھۆكۈمەتنىڭ 16 ياشتىن تۆۋەنلەرنىڭ ھېسابات ئېچىشىنى چەكلەش قارارىغا بويسۇنۇشىنى ئۈمىد قىلىمىز».

ئۇ سۆزىنى داۋاملاشتۇرۇپ: «شۇڭلاشقا، ئەگەر ھۆكۈمەت، مۇناسىۋەتلىك ئورگانلار ۋە ئاتا-ئانىلار ئۆز مەسئۇلىيىتىنى ئادا قىلسا، مالايشىيادا ئىنتېرنېتنىڭ تېز بولۇشىغىلا ئەمەس، تېخىمۇ مۇھىمى بالىلار ۋە ئائىلىلەر ئۈچۈن بىخەتەر مۇھىت يارىتىلىشىغا كاپالەتلىك قىلالايدىغانلىقىمىزغا ئىشىنىمەن» دېدى.

مالايشىيا يېقىنقى يىللاردىن بۇيان كۈنسېرى كۆپىيىۋاتقان تور جىنايەتلىرىگە قارشى تۇرۇش مەقسىتىدە، ئىجتىمائىي تاراتقۇ پائالىيەتلىرىگە بولغان نازارەتنى كۈچەيتتى. بۇ تەدبىرلەر دائىرىسىدە، يانۋاردا يولغا قويۇلغان يېڭى بەلگىلىمىگە ئاساسەن، دۆلەتتە سەككىز مىليوندىن ئارتۇق ئابونتى بولغان سۇپىلار ۋە ئۇچۇر مۇلازىمەتلىرىنىڭ ئىجازەتنامە ئېلىشى شەرت قىلىندى.

ئۆكتەبىردە بىر قىسىم پارلامېنت ئەزالىرى ھۆكۈمەتنىڭ 16 ياشتىن تۆۋەنلەرنىڭ ئىجتىمائىي تاراتقۇدىن پايدىلىنىشىنى چەكلەش پىلانىنى قوللايدىغانلىقىنى بىلدۈرۈپ، ھېسابات ئېچىش جەريانىدا ئابونتلارنىڭ يېشىنى دەلىللەيدىغان مۇۋاپىق مېخانىزملارنىڭ قۇرۇلۇشى كېرەكلىكىنى تەكىتلىدى.

دۇنيا مىقياسىدىكى قاتتىق تەدبىرلەر

سېنتەبىردە يەرلىك تاراتقۇلاردا ئېلان قىلىنغان «Ipsos Malaysia Education Monitor 2025» ناملىق تەكشۈرۈش دوكلاتىدىن مەلۇم بولۇشىچە، مالايشىيادىكى تەكشۈرۈشكە قاتناشقۇچىلارنىڭ %72 ى بالىلارنىڭ ئىجتىمائىي تاراتقۇدىن پايدىلىنىشىنى چەكلەشنى قوللايدىكەن.

ئاۋسترالىيەدە فېيسبۇك، ئىنستاگرام ۋە تىكتوكنى ئۆز ئىچىگە ئالغان ئىجتىمائىي تاراتقۇ سۇپىلىرى 10-دېكابىردىن باشلاپ 16 ياشتىن تۆۋەن ئابونتلارنىڭ ھېساباتلىرىنى تاقاشقا مەجبۇرلىنىدىكەن، ئەكسىچە بولغاندا ئېغىر جەرىمانىگە ئۇچرايدىكەن.

يېڭى زېلاندىيە باش مىنىستىرى كرىستوفېر لۇكسونمۇ بالىلارنىڭ ئىجتىمائىي تاراتقۇلاردىن پايدىلىنىشىنى چەكلەيدىغان مۇشۇنىڭغا ئوخشاش بىر قانۇن لايىھەسىنى ئوتتۇرىغا قويىدىغانلىقىنى بىلدۈردى.

گوللاندىيە ھۆكۈمىتى بۇ يىل ئاتا-ئانىلارغا تىكتوك ۋە سناپچاتقا ئوخشاش ئىجتىمائىي تاراتقۇ ئەپلىرىنى 15 ياشتىن تۆۋەن بالىلارنىڭ ئىشلىتىشىگە يول قويماسلىقنى تەۋسىيە قىلدى.

شۇنىڭ بىلەن بىر ۋاقىتتا، دانىيە، فىرانسىيە، گىرېتسىيە، ئىتالىيە ۋە ئىسپانىيە قاتارلىق ياۋروپا ئىتتىپاقىغا ئەزا بەش دۆلەت، ئابونتلارنىڭ يېشىنى تەكشۈرۈش ئارقىلىق بالىلارنىڭ توردا زىيانلىق مەزمۇنلارغا ئۇچرىشىنىڭ ئالدىنى ئېلىشنى مەقسەت قىلغان بىر خىل ئۇسۇلنى سىناق قىلماقتا.

ئىزدىنىڭ
كانادا 2025-يىلى ئىسرائىلىيەگە تەخمىنەن 14 مىليون 700 مىڭ دوللارلىق ھەربىي ئەشيا ئېكىسپورت قىلدى
ئىسرائىلىيەنىڭ لىۋاندىن چېكىنىش تەلىپىنى پېنتاگون سۆھبەتلىرىدە رەت قىلغانلىقى بىلدۈرۈلدى
ئامېرىكا ۋە كۇبا يۇقىرى دەرىجىلىك ھەربىي ئەمەلدارلىرى گۇانتانامو قولتۇقىدا بىر يەرگە جەم بولدى
رۇسىيە ئافغانىستان بىلەن ھەربىي ھەمكارلىق كېلىشىمى ئىمزالىدى
بۇرھانەتتىن دۇران ئەزەربەيجاننىڭ 28-ماي مۇستەقىللىق كۈنىنى تەبرىكلىدى
كۇۋەيت ئىراننىڭ ھۇجۇملىرىنى ئەيىبلىدى
ب د ت پەلەستىنلىكلەرگە قارىتىلغان جىنسىي زوراۋانلىق سەۋەبىدىن ئىسرائىلىيەنى قارا تىزىملىككە كىرگۈزدى
نۇمان قۇرتۇلمۇش ئەزەربەيجاننىڭ مۇستەقىللىق كۈنىنى تەبرىكلىدى
جۇمھۇر رەئىس ئەردوغان، ئالجىرىيە پىرېزىدېنتى تېببۇن بىلەن كۆرۈشتى
خەلقئارا ئېنېرگىيە ئاگېنتلىقى: ئۇرۇش دۇنيانىڭ ئېنېرگىيە ئىستراتېگىيەلىرىنى قايتىدىن شەكىللەندۈرمەكتە
نورۋېگىيە فىرانسىيەنىڭ يادرو قالقىنى ئاستىغا كىرىدىغان بولدى
ئۇكرائىنانىڭ ياۋروپا ئىتتىپاقىغا ئەزا بولۇش مۇساپىسى ئۈچۈن كېلەر ھەپتىلەر ھالقىلىق ئەھمىيەتكە ئىگە
ئامېرىكانىڭ ئىراننىڭ جەنۇبىدىكى ھەربىي ئەسلىھەلەرگە يېڭى ھاۋا ھۇجۇملارنى قىلغانلىقى بىلدۈرۈلدى
ئامېرىكا ب د ت مۇتەخەسسىسى ئالبانېسېغا قارىتىلغان ئېمبارگولارنى قايتىدىن كۈچكە ئىگە قىلدى
ئامېرىكا، شەرقىي تىنچ ئوكياندا زەھەرلىك چېكىملىك توشۇۋاتقانلىقى ئىلگىرى سۈرۈلگەن كېمىگە ھۇجۇم قىلدى