ئىقتىساد
2 مىنۇت ئوقۇش
نېفىت باھاسى ئامېرىكانىڭ ئىرانغا قاراتقان قامالنى ئۇزارتىش پىلانى سەۋەبىدىن ئۇدا ئۆرلىمەكتە
ۋاشىنگتوننىڭ تېھرانغا قاراتقان بېسىمنى ئاشۇرۇش پىلانى تۈپەيلى، خام نېفىت باھاسى ئۇدا يەتتىنچى سودا كۈنىدىمۇ ئۆرلەشنى داۋاملاشتۇردى.
نېفىت باھاسى ئامېرىكانىڭ ئىرانغا قاراتقان قامالنى ئۇزارتىش پىلانى سەۋەبىدىن ئۇدا ئۆرلىمەكتە
2026-يىلى 4-ئاينىڭ 19-كۈنى، تەيۋەننىڭ كىلۇڭ پورتىدا بىر نېفىت تانكىرى ياكىلىشىدۇ. / Reuters

چارشەنبە كۈنى ئامېرىكانىڭ ئىران پورتلىرىغا قاراتقان قامالنى ئۇزارتىدىغانلىقىغا دائىر خەۋەرلەرنىڭ تارقىلىشى بىلەن، نېفىت باھاسى بىر نەچچە كۈندىن بۇيانقى ئۆرلەش يۈزلىنىشىنى ساقلاپ قالدى. بۇ ئەھۋال ئوتتۇرا شەرقنىڭ نېفىت ئىشلەپچىقىرىش تايانچ رايونلىرىدىن كېلىدىغان تەمىنلەشنىڭ ئۈزۈلۈپ قېلىش ۋاقتىنى تېخىمۇ ئۇزارتىۋېتىشى مۇمكىن.

«ۋال سترېت ژۇرنىلى» گېزىتىنىڭ سەيشەنبە كۈنى كېچىدە ئامېرىكا ئەمەلدارلىرىدىن نەقىل كەلتۈرۈپ بەرگەن خەۋىرىگە قارىغاندا، ئامېرىكا پىرېزىدېنتى دونالد ترامپ ياردەمچىلىرىگە ئىرانغا قاراتقان قامالنى ئۇزارتىش تەييارلىقىنى قىلىش ھەققىدە كۆرسەتمە بەرگەن. مەزكۇر خەۋەردە قەيت قىلىنىشىچە، پىرېزىدېنت ترامپ ئىران پورتلىرىغا كىرىپ-چىقىشنى توسۇش ئارقىلىق، بۇ دۆلەتنىڭ ئىقتىسادى ۋە نېفىت ئېكسپورتىنى بوغۇشنى داۋاملاشتۇرۇشنى نىشانلىغان.

گىرىنۋىچ ۋاقتى سائەت 01:54 تە، ئىيۇن ئېيىدا مال تاپشۇرۇلىدىغان «برېنت» (Brent) خام نېفىتىنىڭ قەرەللىك مال سودىسى ھەر ۋارىلى 52 سېنت (%0.47) ئۆرلەپ، 111.78 دوللارغا چىقتى ۋە ئۇدا سەككىزىنچى كۈنى ئۆرلەش رېكورتىنى ياراتتى. ئىيۇن ئېيىدىكى توختام پەيشەنبە كۈنى ئاخىرلىشىدىغان بولغاچقا، سودىسى تېخىمۇ قاينىغان ئىيۇل ئېيى توختاملىرى ھازىرنىڭ ئۆزىدە %0.4 ئۆرلەپ، 104.84 دوللاردىن سېتىلماقتا.

ئىيۇن ئېيىدا مال تاپشۇرۇلىدىغان ئامېرىكا غەربىي تېكساس خام نېفىتى (WTI) قەرەللىك مال سودىسى، ئالدىنقى سودا كۈنىدە %3.7 ئۆرلىگەندىن كېيىن، بۇ قېتىم ھەر ۋارىلى 57 سېنت (%0.57) ئۆرلەپ 100.50 دوللارغا چىقتى. بۇ نېفىت تۈرىنىڭ باھاسى ئاخىرقى سەككىز كۈننىڭ يەتتە كۈنىدە ئۈزلۈكسىز ئۆرلەش ۋەزىيىتىنى ساقلاپ كەلدى.

«خەيتوڭ فۇچېرس» (Haitong Futures) ناملىق ۋاسىتىچىلىك شىركىتىنىڭ ئانالىزچىسى ياڭ ئەن بۇ ھەقتە توختىلىپ: «نېفىت باھاسىنىڭ يېقىنقى ئۆرلىشى ھورمۇز بوغۇزىدىكى قامالدىن كېلىۋاتىدۇ. ئەگەر پىرېزىدېنت ترامپ قامالنى ئۇزارتىشقا تەييارلىق قىلسا، تەمىنلەشنىڭ ئۈزۈلۈپ قېلىش ئەھۋالى تېخىمۇ كەسكىنلىشىپ، نېفىت باھاسىنى تېخىمۇ يۇقىرى ئۆرلەشكە مەجبۇرلايدۇ» دېدى.

28-فېۋرالدا پارتلىغان ئامېرىكا-ئىسرائىلىيە-ئىران ئۇرۇشىدا ئۇرۇش توختىتىش ھاسىل قىلىنغان بولسىمۇ ۋە تەرەپلەر توقۇنۇشقا رەسمىي خاتىمە بېرىشكە تىرىشىۋاتقان بولسىمۇ، ئىران دۇنيادىكى نېفىت ۋە سۇيۇقلاندۇرۇلغان تەبىئىي گاز تەمىنلىنىشىنىڭ تەخمىنەن %20 نى توشۇيدىغان ھورمۇز بوغۇزىدىكى پاراخوت قاتنىشىنى كېسىپ قويدى. ئامېرىكا بولسا، ئىران پورتلىرىنى قامال قىلدى. بۇ ئەھۋال نۆۋەتتىكى توقۇنۇشنى تۇيۇق يولغا باشلاپ كىرمەكتە.

ئامېرىكا ئىراننىڭ يادرولۇق قورال پىلانىغا خاتىمە بېرىشى ئۈچۈن بېسىم قىلىۋاتقان بولسا، ئىران يېقىنقى توقۇنۇشلار سەۋەبىدىن تۆلەم تەلەپ قىلىش، ئىقتىسادىي جازالارنى يېنىكلىتىش ۋە ھورمۇز بوغۇزىدا مەلۇم دەرىجىدە كونتروللۇق ئورنىتىشنى تەلەپ قىلماقتا.

ھورمۇز بوغۇزىنىڭ تاقىلىشى دۇنياۋى زاپاسلارنىڭ ئۈزلۈكسىز تۆۋەنلىشىنى كەلتۈرۈپ چىقارماقتا. بازار مەنبەلىرىنىڭ سەيشەنبە كۈنى كېچىدە ئامېرىكا نېفىت جەمئىيىتىنىڭ سانلىق مەلۇماتلىرىغا تايىنىپ خەۋەر قىلىشىچە، ئامېرىكانىڭ خام نېفىت زاپىسى ئۇدا ئىككىنچى ھەپتە تۆۋەنلىگەن. مەنبەلەرنىڭ ئەسكەرتىشىچە، 24-ئاپرېل ئاخىرلاشقان ھەپتىدە خام نېفىت زاپىسى 1.79 مىليون ۋارىل، بېنزىن زاپىسى 8.47 مىليون ۋارىل، ئايرىلمىغان يېقىلغۇ زاپىسى بولسا 2.60 مىليون ۋارىل ئازايغان.

ئىزدىنىڭ
جۇمھۇر رەئىس ئەردوغان ۋېنېزۇئېلا مۇئاۋىن پىرېزىدېنتى رودرىگۇئېز بىلەن كۆرۈشتى
فىدان: تۈركىيە بىلەن ھىندىستان ئىختىلاپلىرىنى بىر چەتكە قايرىپ قويۇپ، پۇرسەتلەرگە يۈزلىنىشى كېرەك
ئامېرىكادا قوراللىق ھۇجۇم يۈز بېرىپ 9 كىشى يارىلاندى
ترامپ ئىرانغا "كىلىشىم" چاقىرىقى قىلدى، نېتانياھۇغا "قايتۇرما زەربە بەرمەسلىك" بۇيرۇقى چۈشۈردى
فىلىپپىننىڭ مىنداناۋ رايونىدا 7.8 باللىق يەر تەۋرەش مەيدانغا كەلدى
قىزىل دېڭىزدا جىددىيچىلىك ئۆرلىمەكتە. خۇسىيلار ئىسرائىلىيە پاراخوتلىرىغا تەھدىت سالدى
پاكىستان باشقۇرۇشىدىكى كەشمىردە توقۇنۇش يۈز بېرىپ، يەتتە كىشى قازا قىلدى
ئىران-ئىسرائىلىيە سۈركىلىشى قايتىدىن كۈچەيدى
تۈركىيە تۆت ئاي ئىچىدە 195 مىليون دوللارلىق لىمون ئېكسپورت قىلدى
تۈركىيە دۆلەتلىك پۇتبول كوماندىسى ئارىزوناغا يېتىپ باردى
مىنىستىر فىدان ئىران تاشقى ئىشلار مىنىستىرى بىلەن كۆرۈشتى
ئامېرىكا ئىستىخباراتى ئىسرائىلىيەنىڭ جاسۇسلۇق پائالىيەتلىرىگە قارىتا ئاگاھلاندۇرۇش ئېلان قىلدى
شى جىنپىڭنىڭ زىيارىتىدىن بۇرۇن شىمالىي كورېيە: «يادرو پىلانىمىز مۇزاكىرە قىلىنمايدۇ» دېدى
ئامېرىكا ئىرانغا تەۋە ئىككى ئۇچقۇچىسىز ئايروپىلاننى ئېتىپ چۈشۈردى
جەۋدەت يىلماز شىمالىي قىبرىس تۈرك جۇمھۇرىيىتى كوماندىسىنى تەبرىكلىدى