خەلقئارا
2 مىنۇت ئوقۇش
دانىيە باش مىنىستىرى ترامپنى گىرېنلاندىيەنى بېسىۋېلىش تەھدىتلىرىدىن ۋاز كېچىشكە چاقىردى
دانىيە باش مىنىستىرى مېتتې فرېدېرىكسېن: «ئامېرىكانىڭ دانىيە پادىشاھلىقى تەركىبىدىكى ئۈچ دۆلەتنىڭ ھەرقانداق بىرىنى قوشۇۋېلىش ھوقۇقى يوق» دېدى.
دانىيە باش مىنىستىرى ترامپنى گىرېنلاندىيەنى بېسىۋېلىش تەھدىتلىرىدىن ۋاز كېچىشكە چاقىردى
Greenland, a former Danish colony, has the right to declare independence under a 2009 agreement but depends heavily on Danish subsidies. / Reuters

دانىيە باش مىنىستىرى مېتتې فرېدېرىكسېن ئامېرىكا پىرېزىدېنتى دونالد ترامپ «The Atlantic» ژۇرنىلىغا بەرگەن زىيارىتىدە گىرېنلاندىيەنى ئىگىلەش ئارزۇسىنى يەنە بىر قېتىم تىلغا ئالغاندىن كېيىن، ترامپنى بۇ خىلدىكى تەھدىتلىرىنى توختىتىشقا چاقىردى.

فرېدېرىكسېن يەكشەنبە كۈنى بەرگەن باياناتىدا: «ئامېرىكانىڭ گىرېنلاندىيەنى بېسىۋېلىش ھەققىدە سۆزلىشىنىڭ ھېچقانداق ئەھمىيىتى يوق. ئامېرىكانىڭ دانىيە پادىشاھلىقىغا تەۋە ئۈچ دۆلەتنىڭ ھەرقانداق بىرىنى قوشۇۋېلىش ھوقۇقى يوق» دېدى.

ترامپ ژۇرنالغا بەرگەن زىيارىتىدە: «بىزگە گىرېنلاندىيە جەزمەن لازىم، مۇداپىئە ئۈچۈن ئۇنىڭغا ئېھتىياجىمىز بار» دېگەنىدى.

ئۇ بۇ باياناتنى ئامېرىكانىڭ ۋېنېسۇئېلا پىرېزىدېنتى نىكولاس مادۇرۇنى تۇتقۇن قىلىشى ۋە ئامېرىكا پىرېزىدېنتىنىڭ ۋاشىنگتوننىڭ بۇ لاتىن ئامېرىكاسى دۆلىتىنى باشقۇرىدىغانلىقىنى ئېيتىشىدىن بىر كۈن كېيىن بەردى. بۇ ئەھۋال دانىيەدە، ئوخشاش بىر تەقدىرنىڭ دانىيە تېررىتورىيەسى بولغان گىرېنلاندىيەنىڭمۇ بېشىغا كېلىش ئېھتىماللىقىغا نىسبەتەن كۈچلۈك ئەندىشە پەيدا قىلدى.

فرېدېرىكسېن سۆزىنى داۋاملاشتۇرۇپ: «ئامېرىكانىڭ تارىخىي يېقىن ئىتتىپاقدىشىغا ۋە ئۆزلىرىنىڭ سېتىلمايدىغانلىقىنى ئوچۇق ئېيتقان باشقا بىر دۆلەتكە، باشقا بىر خەلققە قاراتقان تەھدىتلىرىنى دەرھال توختىتىشىنى قەتئىي تەۋسىيە قىلىمەن» دېدى.

ئىستراتېگىيەلىك ئەھمىيەتكە ئىگە ئارال

ترامپ 21-دېكابىر لۇئىسانا ئىشتاتى باشلىقى جېف لاندرىنى گىرېنلاندىيەگە ئالاھىدە ئەلچى قىلىپ تەيىنلىدى. ۋاشىنگتوننىڭ بايلىقى مول ۋە شىمالىي قۇتۇپ رايونىدىكى بۇ ئارالغا بولغان قىزىقىشى دانىيە ۋە گىرېنلاندىيەنىڭ قاتتىق تەنقىدىگە ئۇچرىغانىدى. ترامپ دانىيەنىڭ ئۆزىنى ئۆزى باشقۇرىدىغان بىر رايونى بولغان گىرېنلاندىيەنىڭ ئامېرىكا قوشما ئىشتاتلىرىنىڭ بىر قىسمى بولۇشىنى تەشەببۇس قىلماقتا، لاندرىمۇ بۇ پىكىرنى ئوچۇق قوللايدۇ.

گىرېنلاندىيەنىڭ ياۋروپا بىلەن شىمالىي ئامېرىكا ئوتتۇرىسىدىكى ئىستراتېگىيەلىك ئورنى ئامېرىكا باللىستىك باشقۇرۇلىدىغان بومبىدىن مۇداپىئەلىنىش سىستېمىسى ئۈچۈن ئىنتايىن مۇھىم. شۇنداقلا، ئارالنىڭ مول كان بايلىقى ئامېرىكانىڭ خىتايدىن قىلىدىغان ئېكسپورت بېقىنىشنى تۆۋەنلىتىش جەھەتتە جەلپكارلىققا ئىگە. گىرېنلاندىيە سابىق دانىيە مۇستەملىكىسى بولۇپ، 2009-يىلدىكى كېلىشىمگە ئاساسەن مۇستەقىللىق جاكارلاش ھوقۇقى بولسىمۇ، ئەمما يەنىلا دانىيەنىڭ ياردىمىگە تايىنىپ كەلمەكتە.

ئىزدىنىڭ
خىتاي ياۋروپا ئىتتىپاقىنىڭ سانائەت سىياسىتىنى ئەيىبلەپ، قارشى تەدبىر قوللىنىدىغانلىقىنى بىلدۈردى
تېھران ئامېرىكاغا ئۇرۇشنى ئاخىرلاشتۇرۇشقا دائىر تەكلىپلىرىنى سۇندى
مالى مۇداپىئە مىنىستىرى ئەلقائىدە بىلەن ئالاقىسى بار تەشكىلاتنىڭ ھۇجۇمىدا ھاياتىدىن ئايرىلدى
ئىسرائىلىيە ئۆكتىچىلىرى نېتانياھۇغا قارشى بىرلەشمەكتە
ئەردوغان كەچلىك زىياپەتتىكى ھۇجۇمدىن كېيىن ترامپقا ئۇچۇر يوللىدى
ئامېرىكانىڭ «زەھەرلىك چېكىملىك ئەتكەسچىلىكى» گە زەربە بېرىش ھەرىكىتىدە ئۈچ كىشى ئۆلدى
كىم جوڭئۇن رۇسىيەنى تولۇق قوللايدىغانلىقىنى بىلدۈردى
ئىسرائىلىيە ئۇرۇش توختىتىش كېلىشىمىگە خىلاپ ھالدا لىۋانغا ھۇجۇم قىلىپ 14 كىشىنىڭ جېنىغا زامىن بولدى
خاقان فىدان ئامېرىكا -ئىران سۆھبەتلىرىنى ئىرانلىق ۋە پاكىستانلىق مەنسەپداشلىرى بىلەن مۇزاكىرىلەشتى
ئىران تاشقى ئىشلار مىنىستىرى تىنچلىق سۆھبىتى ئۈچۈن پاكىستانغا قايتا بارىدۇ
ترامپ «يۇقىرى پارتلاش ئاۋازلىرى» بىخەتەرلىك سىگنالى پەيدا قىلغاندىن كېيىن تارقاقلاشتۇرۇلدى
ترامپ قوراللىق ھۇجۇمنىڭ ئىران ئۇرۇشىدا غەلىبە قىلىشىنى «توسۇپ قالالمايدىغانلىقىنى» ئېيتتى
ئىشغالىيەت ئاستىدىكى غەربىي قىرغاقتا يەرلىك سايلامدا چۈشكەن بېلەتلەرنى ساناش باشلاندى
ئىسرائىلىيە غەززەدە ئىككى پەلەستىنلىكنى ئۆلتۈرۈپ، ئالتە پەلەستىنلىكنى يارىدار قىلدى
سىسى: «ئوتتۇرا شەرق خەرىتىسىنى قايتىدىن سىزىشقا قارىتىلغان قەستەن ئۇرۇنۇشلار بار»