شەيخ سامى ئابىل-مونا، دۆلەتنىڭ تېخىمۇ پارچىلىنىپ كېتىشىنىڭ ئالدىنى ئېلىش مەقسىتىدە سۈرىيەنىڭ يېتەكچىلىكىدە دىيالوگ ئۆتكۈزۈشكە چاقىرىش بىلەن بىر ۋاقىتتا، سۈرىيەنىڭ جەنۇبىدىكى قالايمىقانچىلىقنى قۇترىتىۋاتقانلىقى ئۈچۈن ئىسرائىلىيەنى ئەيىبلىدى ۋە سىرتقى قالايمىقانلاشتۇرۇشلاردىن قاتتىق ھوشيار بولۇش توغرىسىدا ئاگاھلاندۇردى.
لىۋان دۇرزى جامائىتىنىڭ دىنىي رەھبىرى، سۈرىيەنىڭ جەنۇبىدىكى سۇۋەيدا ۋىلايىتىدە كۈچىيىۋاتقان زوراۋانلىقنى ئاخىرلاشتۇرۇش ۋە دۆلەتنىڭ تېخىمۇ بۆلۈنۈپ كېتىشىنىڭ ئالدىنى ئېلىش ئۈچۈن ئەرەب دۆلەتلىرى ۋە تۈركىيەنى جىددىي ۋاسىتىچىلىك قىلىشقا چاقىردى.
ئابىل-مونا ئانادولۇ خەۋەر ئاگېنتلىقىنىڭ زىيارىتىنى قوبۇل قىلغاندا، قان تۆكۈلۈشىنىڭ ئالدىنى ئېلىشنىڭ بىردىنبىر يولىنىڭ سۈرىيەنىڭ يېتەكچىلىكىدە ئېلىپ بېرىلىدىغان، ھەممە تەرەپنى ئۆز ئىچىگە ئالغان بىر دىيالوگ ئىكەنلىكىنى ئالاھىدە تەكىتلىدى.
ئابىل-مونا مۇنداق دېدى: «دىيالوگ — سۇۋەيدادا ۋە پۈتكۈل سۈرىيەدە تېخىمۇ كۆپ قان تۆكۈلۈشىنىڭ ۋە پارچىلىنىشنىڭ ئالدىنى ئالىدىغان بىردىنبىر رېئال چارىدۇر». ئۇ يەنە رايوندىكى كۈچلەرنىڭ كۈچلۈك قوللىشىغا ئېرىشەلمىسە، يەرلىكتە ھاسىل قىلىنغان ئۇرۇش توختىتىش كېلىشىملىرىنىڭ ئىنتايىن ئاجىز ھالەتتە قېلىپ قالىدىغانلىقىنىمۇ سۆزىگە ئىلاۋە قىلدى.
ئۇ: «سۇۋەيدادا ھاسىل قىلىنغان ئەڭ يېڭى كېلىشىم، كەلگۈسىگە نىسبەتەن ئېيتقاندا ئىلگىرىلەش يولىدا بېسىلغان مۇھىم بىر قەدەم ئىدى. بىراق، بۇ كېلىشىمنىڭ كۈچكە ئىگە بولۇشى ئۈچۈن ئەرەب دۆلەتلىرى ۋە تۈركىيەنىڭ كاپالىتى شەرت. چۈنكى، ھۆكۈمەت بىلەن يەرلىك گۇرۇپپىلار ئوتتۇرىسىدا چوڭقۇر ئىشەنچسىزلىك يىلتىز تارتقان» دېدى.
6-ئاينىڭ 13-كۈنى بەدەۋىي ئەرەب قەبىلىلىرى بىلەن قوراللىق دۇرزى گۇرۇپپىلىرى ئوتتۇرىسىدا پارتلىغان توقۇنۇش، دۇرزى جەڭچىلىرىنىڭ ئەسەد ھاكىمىيىتى كۈچلىرىگە ھۇجۇم قىلىشى بىلەن تېخىمۇ كەسكىنلەشكەن، بۇنىڭغا ئەگىشىپ ئىسرائىلىيە سۈرىيە ئارمىيەسىگە قارشى ھاۋا ھۇجۇملىرىنى قوزغىغان ئىدى.
قىسقا مۇددەتلىك ئۇرۇش توختىتىشنىڭ بىتچىت بولۇشىدىن كېيىن، ئابىل-مونا ئىسرائىلىيەنىڭ رايوندىكى بىخەتەرلىك بوشلۇقىدىن پايدىلىنىۋاتقانلىقىنى تىلغا ئېلىپ مۇنداق دېدى: «ئىسرائىلىيە سۇۋەيدادىكى ۋەزىيەتتىن ئەڭ چوڭ نەپكە ئېرىشكۈچىدۇر. ئۇ بۇ بوشلۇقتىن پايدىلىنىپ، جامائەتلەرنى بۆلۈشكە ۋە ئۇلارنى تاشقى ھىمايىچىلەرنى ئىزدەشكە مەجبۇرلاشقا ئۇرۇنماقتا».
ئابىل-مونا مەزھەپلەر ئارا جىددىيچىلىكنىڭ لىۋانغىچە يامراپ كېتىشىدىن قاتتىق ئەندىشە قىلىدىغانلىقىنى بىلدۈرۈپ: «بۇ پىتنە-ئىغۋانى لىۋانغا يۆتكەشكە ئۇرۇنۇشلار مەۋجۇت. بۇ ئەھۋال، دۆلىتىمىزدىكى نازۇك تەڭپۇڭلۇقنى ۋەيران قىلىشى مۇمكىن» دېدى.
ئۇ «دارۇل-پەتۋا»نى ئۆز ئىچىگە ئالغان باشقا دىنىي ئورگانلار بىلەن ئۈزلۈكسىز ئالاقىنى ساقلاۋاتقانلىقلىرىنى ئەسكەرتىپ، بۆلگۈنچىلىك خاراكتېرلىك سۆزلەرگە قارشى ئورتاق بىر سەپتە تۇرۇۋاتقانلىقلىرىنى ئۇقتۇردى.
سۇۋەيدادا ھاسىل قىلىنغان ئەڭ يېڭى كېلىشىمنىڭ ئىجابىي بىر قەدەم بولغانلىقىنى، لېكىن ئۇنىڭ ئۇزاق مۇددەتلىك بولۇشى ئۈچۈن ئەرەب دۆلەتلىرى ۋە تۈركىيەنىڭ كاپالىتىگە موھتاج ئىكەنلىكىنى قايتا تەكىتلىگەن ئابىل-مونا: «قايتا قۇرۇلۇۋاتقان يېڭى سۈرىيە دۆلىتى، ئۆز خەلقى بىلەن تېخىچە ھەقىقىي بىر رىشتە ئورنىتىپ بولالمىدى» دېگەنلەرنى سۆزلىرىگە ئىلاۋە قىلدى.
تۈركىيەنىڭ سىياسىي مۇساپىنى جانلاندۇرۇش ۋە بارلىق تەرەپلەرنى ئۆز ئىچىگە ئالغان دىيالوگلارغا يېتەكچىلىك قىلىشتا ھەل قىلغۇچ رول ئوينىيالايدىغانلىقىنى ئەسكەرتكەن ئابىل-مونا سۆزىنى داۋاملاشتۇرۇپ: «سۇۋەيدادىكى توقۇنۇشلار دۆلەتنى پارچىلىنىش گىردابىغا ئىتتىرىۋاتىدۇ، ئەمما سۈرىيە دۇرزىلىرىنىڭ دىنىي داھىيلىرى يەككە - يېگانە بىر ۋەتەن ۋە بىر پۈتۈن خەلقنى خالايدۇ» دېدى.
