تۈركىيە شامال ئېنېرگىيەسىدە دۇنيادا 5-، قۇياش ئېنېرگىيەسىدە 10-ئورۇندا تۇرىدۇ
ئىقتىساد
2 مىنۇت ئوقۇش
تۈركىيە شامال ئېنېرگىيەسىدە دۇنيادا 5-، قۇياش ئېنېرگىيەسىدە 10-ئورۇندا تۇرىدۇتۈركىيە 2025-يىلى شامال ئېنېرگىيەسى ئەسلىھەلىرىنى قۇرۇشتا دۇنيادا 5-، قۇياش ئېنېرگىيەسى ئەسلىھەلىرىنى قۇرۇشتا بولسا 10-ئورۇندا تۇردى.
تۈركىيە شامال ئېنېرگىيەسىدە دۇنيادا 5-، قۇياش ئېنېرگىيەسىدە 10-ئورۇندا تۇرىدۇ

خەلقئارا ئېنېرگىيە ئانالىز قىلىش ۋە تەتقىقات ئورگىنى BloombergNEF (BNEF) تەرىپىدىن  «تۈركىيەنىڭ 2026 – يىللىق ئېنېرگىيەگە ئۆتۈش دەۋرى» ناملىق دوكلاتىدا، قايتا ھاسىل بولىدىغان ئېنېرگىيە، ئېنېرگىيە ساقلاش سىستېمىلىرى، باتارېيە ۋە توك ئاپتوموبىل ئېكولوگىيە سىستېمىسى، پاكىز سانائەت، كاربون بازارلىرى ۋە يېڭى ئېنېرگىيەگە مەبلەغ سېلىش مەبلەغ بىلەن تەمىنلەشكە مۇناسىۋەتلىك نۆۋەتتىكى ئەھۋاللار بىلەن بىرگە، 2035-يىلى ۋە 2050-يىللىق پىلانلارغا باھا بېرىلدى.

تۈركىيەنىڭ ئۆتكەن يىلى شامال ئېنېرگىيەسى ئەسلىھەلىرىنى قۇرۇشتا دۇنيادا 5-، قۇياش ئېنېرگىيەسى ئەسلىھەلىرىنى قۇرۇشتا بولسا 10-ئورۇندا تۇرغانلىقىغا دائىر ئۇچۇرلار ئورۇن ئالغان دوكلاتقا ئاساسلانغاندا، تۈركىيە ھەر ئىككى تېخنولوگىيە ساھەسىدە دۇنيانىڭ ئالدىنقى قاتاردىكى بازارلىرى قاتارىدىن ئورۇن ئالغان.

بۇ دائىرىدە، تۈركىيەدە 2026-يىلىدىن 2035-يىلىغىچە بولغان مەزگىلدە جەمئىي 25 گىگاۋاتلىق يېڭى شامال ئېنېرگىيەسى ئىقتىدارىنىڭ ئىشقا كىرىشتۈرۈلىدىغانلىقى مۆلچەرلەنمەكتە. قايتا ھاسىل بولىدىغان ئېنېرگىيە مەنبەلىرى رايونى (YEKA) لايىھەلىرىنىڭ مەزكۇر مەزگىلدىكى يېڭى شامال ئېنېرگىيەسى قۇرۇلۇشلىرىنىڭ تەخمىنەن %37 تىنى تەشكىل قىلىشى كۈتۈلمەكتە.

ئۆتكەن يىلى ئىجازەت ئالغان تەخمىنەن 19 گىگاۋاتلىق ئېنېرگىيە ساقلاش ئىقتىدارىغا ئىگە شامال ئېنېرگىيەسى ئىستانسىسى لايىھەسىنىڭ قۇرۇلۇشى بىلەن، تۈركىيەدە قايتا ھاسىل بولىدىغان ئېنېرگىيە ئىقتىدارىنىڭ كۆرۈنەرلىك دەرىجىدە ئاشىدىغانلىقى مۆلچەرلەنمەكتە.

ئېنېرگىيە ساقلاش تېخنىكىلىرىدىكى تەرەققىياتلارنىڭ شامال ئېنېرگىيەسىنىڭ ئېلېكتر سىستېمىسىدىكى رولىنى تېخىمۇ كۈچەيتىشى كۈتۈلۈۋاتقان بىر پەيتتە، تېخىمۇ يۇقىرى نىسبەتتىكى ئاساسىي يۈك ئېھتىياجىنى قامداش ئۈچۈن قوشۇمچە شامال ئېنېرگىيەسى ۋە باتارېيە سېلىنمىلىرىغا ئېھتىياج تۇغۇلماقتا.

قۇياش ئېنېرگىيەسى ئىقتىدارىنىڭ 2030-يىلىغىچە ئىككى ھەسسە ئاشىدىغانلىقى كۈتۈلمەكتە

تۈركىيە ئۆتكەن يىلى قۇياش ئېنېرگىيەسى ئەسلىھەلىرىنى قۇرۇشتا 6 گىگاۋات 400 مېگاۋاتلىق يېڭى ئىقتىدار بىلەن دۇنيادا 10-ئورۇندا تۇردى. تۈركىيەنىڭ قۇياش ئېنېرگىيەسى بويىچە قۇرۇلغان كۈچىنىڭ 2030-يىلىغىچە تەخمىنەن ئىككى ھەسسە ئاشىدىغانلىقى ھېسابلانماقتا.

ئۆتكەن يىلى ئىشقا كىرىشتۈرۈلگەن يېڭى قۇياش ئېنېرگىيەسى ئىقتىدارىنىڭ %84 تىنى، ئاساسلىقى ئۆز ئېھتىياجىنى قامداش مەقسىتىدە قۇرۇلغان ئىجازەتسىز قۇياش ئېنېرگىيەسى ئىستانسىلىرى تەشكىل قىلىدۇ.

ئىجازەتسىز قۇياش ئېنېرگىيەسى لايىھەلىرى 2026-يىلىمۇ يېڭى ئەسلىھەلەرنى قۇرۇشنىڭ ئاساسلىق مەنبەسى بولۇشنى داۋاملاشتۇرىدۇ. 2028-يىلىدىن 2035-يىلىغىچە بولغان مەزگىلدە قايتا ھاسىل بولىدىغان ئېنېرگىيە مەنبەلىرى رايونى (YEKA) خېرىدار چاقىرىشلىرى ۋە چوڭ كۆلەملىك سېلىنمىلارنىڭ تەسىرى بىلەن، ئىجازەتلىك قۇياش ئېنېرگىيەسى ئىستانسىلىرىنىڭ قۇرۇلۇش نىسبىتىنىڭ ئاشىدىغانلىقى مۆلچەرلەنمەكتە.

يەنە بىر تەرەپتىن، قايتا ھاسىل بولىدىغان ئېنېرگىيە مەنبەلىرى رايونى (YEKA) خېرىدار چاقىرىشلىرى بىلەن بىرگە، سەئۇدى ئەرەبىستان ۋە ئەرەب بىرلەشمە خەلىپىلىكى بىلەن تەرەققىي قىلدۇرۇلغان ھەمكارلىقلار قۇياش ئېنېرگىيەسى سېلىنمىلىرىنى قوللايدىغان مۇھىم ئامىللار قاتارىدىن ئورۇن ئالماقتا.

تۈركىيەدە باتارېيە ساقلاش بازىرىنىڭمۇ يېقىن كەلگۈسىدە تېز سۈرئەتتە ئاشىدىغانلىقى كۈتۈلمەكتە. باتارېيە تەننەرخىنىڭ تۆۋەنلىشى، قايتا ھاسىل بولىدىغان ئېنېرگىيەنىڭ قۇرۇلغان كۈچىنىڭ ئېشىشى ۋە يەرلىك ئىشلەپچىقىرىش ئىقتىدارىنىڭ تەرەققىي قىلىشى بىلەن ئېنېرگىيە ساقلاش سېلىنمىلىرىنىڭ سۈرئىتى تېخىمۇ تېزلىشىدۇ.

تۈركىيەنىڭ 2035-يىلىغىچە 8 گىگاۋاتلىق باتارېيە ساقلاش ئىقتىدارىغا يېتىپ، ئېنېرگىيە دەۋرىگە ئۆتۈشنى تېزلىتىشى كۈتۈلمەكتە. قۇرۇلىدىغان ساقلاش ئىقتىدارىنىڭ تەخمىنەن %90 تىنى ئېلېكتر تورى مىقياسىدىكى لايىھەلىرى تەشكىل قىلىدۇ.

يېقىنقى مەزگىللەردە تۈزۈلگەن ئىجازەت بەلگىلىمىلىرى بىلەن، يېڭى ئېلېكتر تورى مىقياسىدىكى ساقلاش ئىجازەتلىرىنىڭ پەقەت شامال ۋە قۇياش ئېنېرگىيەسى ئىستانسىلىرى بىلەن بىرلەشتۈرۈلگەن لايىھەلىرىگە بېرىلىشىمۇ سېلىنمىلارنى قوللىماقتا.

ئىزدىنىڭ
تۈركىيە ئاپتوموبىل ساھەسى ئېكسپورتتا سېنتەبىردىمۇ ئالدىنقى ئورۇنغا ئۆتتى
ترامپ جەنۇبىي كورېيەنىڭ ئامېرىكاغا 200 مىليارد دوللار مەبلەغ سالىدىغانلىقىنى جاكارلىدى
ترامپ دىزېل ئېكسپورتىنى چەكلەشنى ئويلىشىۋاتقانلىقىنى بىلدۈردى
قازاقىستان بىلەن گېرمانىيە تەخمىنەن 2 مىليارد دوللارلىق سودا كېلىشىملىرىنى ئىمزالىدى
خىتاي بىلەن ئامېرىكا تاموژنا بېجىنى تۆۋەنلىتىش، كۆمۈر سودىسى ۋە سۈنئىي ئەقىل سۆھبىتىدە كېلىشتى
جۇمھۇر رەئىس ئەردوغان تۈركىيە—ئامېرىكا سودا كېڭىشى يىغىنىدا  سۆز قىلدى
ئېنېرگىيەدە تارىخىي بۇرۇلۇش: سىلانېتس گازى ۋە سىلانېتس نېفىتى تەڭلىمىگە كىرمەكتە
كانادانىڭ ئامېرىكاغا قاراتقان قايتۇرما تاموژنا بېجى رەسمىي يولغا قويۇلدى
كانادا ئامېرىكا ماللىرىغا 20 مىليارد دوللارلىق تاموژنا بېجى قويدى
ۋولكسۋاگېن (Volkswagen) دۇنيا مىقياسىدا يەنە 50 مىڭ خادىمىنى قىسقارتىدۇ
تۈركىيەنىڭ ئىيۇل ئېيىدىكى ئېكسپورتى 25 مىليارد 600 مىليون دوللارغا يەتتى
خىتاي ئامېرىكانىڭ سودا جازالىرىغا قارشى «تاقابىل تۇرۇش تەدبىرلىرى» نى ئېلان قىلدى
گازپروم: ياۋروپانىڭ تەبىئىي گاز ئامبارلىرىدىكى قىسچىلىق تەمىنات خەۋپى ياراتماقتا
ئامېرىكا مەركىزىي بانكاسى ئۆسۈم نسبىتىنى ئۆزگەرتمىدى
ئامېرىكا 60 تىن ئارتۇق دۆلەتكە يېڭى تاموژنا بېجى قويىدىغانلىقىنى ئېلان قىلدى
ئانتاليادا ساياھەتچىلىك جانلىنىپ كەتتى
ياۋروپادىكى قۇش زۇكىمى تۈركىيە تۇخۇملىرىغا بولغان ئېھتىياجنى ئاشۇردى
ياۋروپا ئىتتىپاقى رۇسىيە ئىقتىسادىغا قاراتقان ئېمبارگو بېسىمىنى ئاشۇردى
ياۋروپا مەبلەغ سېلىش بانكىسى تۈركىيەنىڭ يېشىل تەرەققىياتىغا 200 مىليون ياۋرو مەبلەغ ئاجرىتىدۇ
تۈركىيە تۆت ئاي ئىچىدە 195 مىليون دوللارلىق لىمون ئېكسپورت قىلدى