پائالىيەتچىلەر ئىسرائىلىيە ئەسكەرلىرىنىڭ ياردەم فىلوتىغا قىلغان ھۇجۇمدىن كېيىن نەزەربەند ئاستىدا ئۇلارنى ئۇرغانلىقىنى، ھاقارەتلىگەنلىكىنى ۋە سۇ بەرمىگەنلىكىنى ئېيتتى.
خەلقئارا دېڭىز تەۋەلىكىدە قانۇنسىز ھالدا تۇتقۇن قىلىنغان تۈركىيەلىك پائالىيەتچىلەر ئىسرائىلىيە تەرىپىدىن جىسمانىي ۋە روھىي جەھەتتىن زوراۋانلىققا، ئىرقچىلىق خاراكتېرلىك ھاقارەتكە ۋە پاراكەندىچىلىككە ئۇچرىغانلىقىنى بىلدۈردى. تۈركىيە مۇپەتتىشلىرى ھۇجۇمغا مۇناسىۋەتلىك تەكشۈرۈشنى داۋاملاشتۇرماقتا.
ئىسرائىلىيەنىڭ خەلقئارا دېڭىز تەۋەلىكىدە ھۇجۇم قىلىپ تۇتقۇن قىلغان ياردەم فىلوتىدىكى پائالىيەتچىلەرنى ئېلىپ ماڭغان ئايروپىلان شەنبە كۈنى ئىستانبۇل ئايرودورومىغا قوندى.
ئىسرائىلىيەنىڭ ئېلات شەھىرىدىكى رامون ئايرودورومىدىن ئۇچقان ئايروپىلان يەرلىك ۋاقىت 15:50 دە ئىستانبۇلغا يېتىپ كەلدى.
بۇ قېتىمقى ئۇچۇشتا ياردەم فىلوتىدىكى 36 تۈركىيە ۋە 23 مالايسىيا پۇقراسىنى ئۆز ئىچىگە ئالغان جەمئىي 137 كىشى ئىستانبۇلغا كەلدى.
ئىسرائىلىيەدىن ئىستانبۇلغا ئېلىپ كېلىنگەن پائالىيەتچىلەر سالامەتلىكىنى تەكشۈرتۈش ئۈچۈن ئىستانبۇل ئەدلىيە تىببىي تەكشۈرۈش ئورگىنىغا ئېلىپ بېرىلدى، ئاندىن گۇۋاھچى سۈپىتىدە تەپتىشلەرگە ئىپادە بەردى.
«كىشەن، تېپىش»
ھەشمەت يازىجى ئۆز كېمىسىنىڭ ئوچۇق دېڭىزدا ئۇچقۇچىسىز ئايروپىلانلار تەرىپىدىن بومباردىمان قىلىنغانلىقىنى، بۇنىڭ جىسمانىي جەھەتتىن يارىلىنىشقا ۋە يەلكەننىڭ بۇزۇلۇشىغا سەۋەب بولغانلىقىنى ئېيتتى.
ئۇ، ئىسرائىلىيەگە تەۋە ھۇجۇمچى كېمىلەرنىڭ كېمىگە پاراكەندىچىلىك سېلىپ، ئۇنى چۆكتۈرۈۋەتمەكچى بولغانلىقىنى، ئاندىن كوماندو-نازىرلارنىڭ كېمىگە چىقىپ كونتروللۇقنى قولىغا ئالغانلىقىنى بىلدۈردى.
يازىجى، پائالىيەتچىلەرنىڭ ئاشدود پورتىدا ئۈچ سائەت قولى كەينىگە باغلانغان ۋە بېشى يەرگە مەجبۇرىي بېسىلغان ھالدا بېتون يەردە ئولتۇرغۇزۇلغانلىقىنى ئېيتتى.
ئۇ يەنە: «نەچچە سائەتلەپ بۇ ھالەتتە تۇرالمايدىغان ياشانغان ۋە ئاجىز كىشىلەر ئورنىنى ئالماشتۇرغاندا، ئۇلارنىڭ بېشىنى يەرگە دەسسەپ باستۇردى، سەجدە قىلغان ھالەتتە كىشەنلەپ بىر-ئىككى سائەت ساقلاتقۇزدى» دېدى.
يازىجى، تۈركچە ئىپادە بەرمەكچى بولغاندا، يېنىدا تۇرغان بىر ئايال بىخەتەرلىك خادىمىنىڭ: «پاسكىنا تۈركلەر، سىلەرنىڭ تېنىڭلاردىن سېسىق پۇراق كېلىدىكەن» دېگەنلىكىنى بايان قىلدى.
ئۇ پائالىيەتچىلەرنىڭ بۇ سۆزلەرنى ئىرقچىلىق دېگىنىدە تەھدىتكە ئۇچرىغانلىقىنى بىلدۈردى.
يازىجى مۇنداق دېدى: «ئۇلار بىزدىن نېمە ئۈچۈن ئىسرائىلىيە زېمىنىغا رۇخسەتسىز كىرگەنلىكىمىزنى سورىدى. مەن ئۇلارغا: ‹بىز ئىسرائىلىيە زېمىنىغا كىرمىدۇق، سىلەر بىزنى خەلقئارا دېڭىز تەۋەلىكىدىن مەجبۇرىي ئېلىپ كەلدىڭلار› دېدىم. ئۇلار غەززەگە نېمە ئۈچۈن بارىدىغانلىقىمىزنى سورىدى. مەن ئۇلارغا ئۇ يەردە بىر ئىرقىي قىرغىنچىلىقنىڭ يۈز بېرىۋاتقانلىقىنى، بالىلارنىڭ ئۆلتۈرۈلۈۋاتقانلىقىنى، بىزنىڭ ئىنسانپەرۋەرلىك ياردىمى ئېلىپ بارغانلىقىمىزنى ۋە خەلقئارا قانۇنغا ئۇيغۇن ھالدا غەززەگە قاراپ يولغا چىققانلىقىمىزنى ئېيتتىم». ئۇ يەنە ئۆزىگە ئۈچ ھۆججەتكە ئىمزا قويدۇرماقچى بولغانلىقىنى، ئەمما ئىبرانىي تىلىنى بىلمىگەچكە ئىمزا قويۇشنى رەت قىلغانلىقىنى بىلدۈردى.
«ئىسرائىلىيە قىسىملىرى پائالىيەتچىلەرنىڭ پۇلىنى ئوغرىلىدى»
بەكىر دېۋەلى ئىسرائىلىيە ئەسكەرلىرى تەرىپىدىن روھىي ۋە جىسمانىي زوراۋانلىققا ئۇچرىغانلىقىنى، قوللىرىنىڭ كەينىگە چىڭ كىشەنلەنگەنلىكىنى ۋە بۇنىڭ كۆكىرىپ كېتىشكە سەۋەب بولغانلىقىنى ئېيتتى.
دېۋەلى، تۇتقۇن قىلىنىپ ئىككى كۈندىن كېيىن تاماق بېرىلگەنلىكىنى، ئەمما تۆت كۈن بويىچە سۇ بېرىلمىگەنلىكىنى، سۇ سورىغاندا جىسمانىي زوراۋانلىققا ئۇچرىغانلىقىنى بىلدۈرۈپ: «ناماز ئوقۇماقچى بولغىنىمىزدا ئارىلىشىۋالدى» دېدى ھەمدە پۇلىنى ئۆز ئىچىگە ئالغان شەخسىي بۇيۇملىرىنىڭ ئىسرائىلىيە قىسىملىرى تەرىپىدىن ئوغرىلانغانلىقىنى قوشۇمچە قىلدى.
مەسۇت چاكار، تۇتقۇن قىلىنىپ پورتىقا ئېلىپ كېلىنگەندىن كېيىن، كەينىگە كىشەنلەنگەن ھالەتتە قىزىق ئاسفالت ئۈستىدە يۈزچىلاپ ياتقۇزۇلۇپ بىر سائەتچە ساقلاتقۇزۇلغانلىقىنى، بۇ جەرياندا كېمىدىكى دوستى مۇستاپا چاقماقچىنىڭ قولىنىڭ سۇنۇپ كەتكەنلىكىنى بىلدۈردى.
چاكار مۇنداق دېدى: «ئۇلار ئۇ يەردىكى ياۋروپا پۇقرالىرىغا بۇنداق مۇئامىلە قىلمىدى. پەقەت تۈركىيە پۇقرالىرىغىلا ھاقارەتلىك ھەرىكەتلەرنى قىلدى. ئۇلار مېنىڭ بەزى شەخسىي بۇيۇملىرىمنى ئوغرىلىدى»
چاكار، ئىككى سائەت تار، قەپەس شەكىللىك بىر جايدا ساقچى ماشىنىسىدا ئېلىپ مېڭىلغانلىقىنى، ئاندىن ئىسرائىلىيە تۈرمىسىگە ئاپىرىلغانلىقىنى، ئۇ يەردىمۇ ئوخشاش بىر جايدا ئىككى سائەتتىن ئۈچ سائەتكىچە تۇتۇپ تۇرۇلغانلىقىنى، سۇ بېرىلمىگەنلىكىنى ۋە ئۈچ كۈنلۈك نەزەربەند جەريانىدا ھاجەتخانا تۇربىسىدىن سۇ ئىچىشكە مەجبۇر بولغانلىقىنى ئېيتتى. ئۇ يەنە بىر ئاۋسترالىيە پۇقراسىنىڭ سوراق قىلىنىپ تاياق يېگەنلىكىنى بىلدۈرۈپ مۇنداق دېدى:
«زىققا كېسىلى بار ئىككى پائالىيەتچى نەپەس ئېلىشتا قىينىلىۋاتاتتى. ھېچقانداق دورا بېرىلمىدى. ئۇنىڭدىن باشقا، ھەر ئىككى سائەتتە بىر قېتىم بىزنى ئويغىتىپ تۈرمىنىڭ ئوخشىمىغان جايلىرىغا يۆتكىدى»
چاكار، ئىسرائىلىيە دۆلەت بىخەتەرلىك مىنىستىرى ئىتامار بېن-گۋىرنىڭ تۈرمىنى زىيارەت قىلغانلىقىنى، ئاندىن ئەمەلدارلارنىڭ پائالىيەتچىلەرنى قەپەسلەرگە ۋە كامېرلارغا ئايرىغانلىقىنى ۋە ئۇلارنىڭ ئورنىنى دائىم ئالماشتۇرغانلىقىنى بىلدۈردى. ئۇ يەنە ئۇلارنىڭ ئالدىدا تاماكا چېكىپ كۈلۈپ، رەسىم ۋە سىنغا تارتقانلىقىنى قوشۇمچە قىلدى.
