ئىقتىساد
2 مىنۇت ئوقۇش
تاكائىچىنىڭ زور غەلىبىسى ياپونىيە پاي چېكى بازىرىدا يېڭى رېكورت ياراتتى
توكيودىكى سىياسىي مۇقىملىق شەكىللەندۈرگەن ئىشەنچ مۇھىتى مەبلەغ سالغۇچىلارنى جەلپ قىلدى؛ «Nikkei» كۆرسەتكۈچى 57 مىڭ نۇقتىدىن ئاشتى؛ جانلىنىش پۈتۈن ئاسىياغا كېڭەيدى.
تاكائىچىنىڭ زور غەلىبىسى ياپونىيە پاي چېكى بازىرىدا يېڭى رېكورت ياراتتى
توكيونىڭ ئاساسىي كۆرسەتكۈچى نىككېي 225 بىر ۋاقىتتا بەش پىرسەنتتىن ئارتۇق ئۆرلەپ، 57,000 نومۇرنى تۇنجى قېتىم بۆسۈپ ئۆتتى. / Reuters

ياپونىيەدە پاي چېكى قىممىتى باش مىنىستىر سانائې تاكائىچىنىڭ تارىخىي سايلام غەلىبىسىنىڭ مەبلەغ سالغۇچىلاردا كۈچلۈك سىياسىي مۇقىملىق تۇيغۇسى پەيدا قىلىشى بىلەن تېز سۈرئەتتە ئۆرلىدى. «Wall Street» بازىرىنىڭ يۇقىرى نۇقتىدا يېپىلىشىمۇ ئاسىيا بازارلىرىدىكى ئۈمىدۋارلىقنى ئاشۇردى. توكيونىڭ ئاساسلىق كۆرسەتكۈچى بولغان «Nikkei 225» دۈشەنبە كۈنى %5 تىن ئارتۇق ئۆرلەپ، تۇنجى قېتىم 57 مىڭ نۇقتىدىن ئاشتى. بازارلار تاكائىچىنىڭ مالىيە رىغبەتلەندۈرۈش پىلانلىرىغا ئاكتىپ ئىنكاس قايتۇردى، پاي چېكىنىڭ ئۆرلىشىگە ئەگىشىپ يەننىڭمۇ قىممىتى ئۆستى.

تاكائىچى رەھبەرلىكىدىكى لىبېرال دېموكراتلار پارتىيەسى تۆۋەن پالاتادا تەخمىنەن ئۈچتىن ئىككى قىسىم كۆپ سانلىق ئورۇنغا ئېرىشىپ، كەڭ كۆلەملىك چىقىم پىلانلىرى ۋە باجنى كېمەيتىش تەدبىرلىرىنى ئېلان قىلدى. تاكائىچى سايلامدىن كېيىن قىلغان سۆزىدە: «بىز مالىيە سىياسىتىنىڭ سىجىللىقىنى ئالدىنقى ئورۇنغا قويىمىز ۋە زۆرۈر مەبلەغلەرنى سالىمىز. ئاممىۋى ۋە خۇسۇسىي ساھە بىرلىكتە مەبلەغ سېلىشى كېرەك. بىز كۈچلۈك ۋە چىدامچان ئىقتىساد بەرپا قىلىمىز» دېدى.

تەھلىلچىلەر بۇ غەلىبىنىڭ قىسقا مۇددەتلىك سىياسىي خەۋپلەرگە خاتىمە بەرگەنلىكىنى بىلدۈرمەكتە. «Capital.com»دىن كايىل روددا، بۇ نەتىجىنىڭ تاكائىچىنى ئىقتىسادىي پىلانلىرىنى ئىشقا ئاشۇرۇشى ئۈچۈن كۈچلۈك ھوقۇق بەرگەنلىكىنى ئېيتتى. «Saxo Markets»تىن چارۇ چانانا بولسا، ئېنىق سايلام غەلىبىلىرىنىڭ تۇراقسىزلىقنى ئازايتىدىغانلىقىنى، لېكىن قەرز نىسبىتى ئېشىپ كەتسە، ئۇزۇن مۇددەتتە مۇرەككەپ ۋەزىيەتنىڭ شەكىللىنىشى مۇمكىنلىكى ھەققىدە ئاگاھلاندۇردى. ھازىرچە مەبلەغ سالغۇچىلار بۇ خەۋپلەرگە پەرۋا قىلمىدى؛ خوڭكوڭ، شاڭخەي، سىدنىي ۋە سىنگاپور بازارلىرىدىمۇ ئالاھىدە ئۆرلەش كۆرۈلدى.

سېئۇل پاي چېكى بازىرىدا «Samsung» پاي چەكلىرى يېڭى ئەۋلاد «HBM4» ئۆزىكىنى ئىشلەپچىقىرىش خەۋىرىدىن كېيىن %6 ئۆرلىدى. شۇنىڭ بىلەن بىرگە، «Dow Jones» كۆرسەتكۈچى تۇنجى قېتىم 50 مىڭ نۇقتىدىن ئاشتى. باشقا بازارلاردا ئالتۇن ۋە كۈمۈش تۇراقلىق ھالەتنى ساقلىغان بولسا، نېفىت باھاسى ئىران بىلەن ئامېرىكا ئوتتۇرىسىدىكى يادرو سۆھبەتلىرىدىن كېيىنكى جىددىيچىلىكنىڭ سۇسلىشىشى بىلەن بىر ئاز تۆۋەنلىدى.

ئىزدىنىڭ
ئامېرىكا مەركىزىي بانكاسى ئۆسۈم نسبىتىنى ئۆزگەرتمىدى
ئامېرىكا 60 تىن ئارتۇق دۆلەتكە يېڭى تاموژنا بېجى قويىدىغانلىقىنى ئېلان قىلدى
تۈركىيە شامال ئېنېرگىيەسىدە دۇنيادا 5-، قۇياش ئېنېرگىيەسىدە 10-ئورۇندا تۇرىدۇ
ئانتاليادا ساياھەتچىلىك جانلىنىپ كەتتى
ياۋروپادىكى قۇش زۇكىمى تۈركىيە تۇخۇملىرىغا بولغان ئېھتىياجنى ئاشۇردى
ياۋروپا ئىتتىپاقى رۇسىيە ئىقتىسادىغا قاراتقان ئېمبارگو بېسىمىنى ئاشۇردى
ياۋروپا مەبلەغ سېلىش بانكىسى تۈركىيەنىڭ يېشىل تەرەققىياتىغا 200 مىليون ياۋرو مەبلەغ ئاجرىتىدۇ
تۈركىيە تۆت ئاي ئىچىدە 195 مىليون دوللارلىق لىمون ئېكسپورت قىلدى
شەرقىي قارادېڭىزدىن 115 دۆلەتكە 831 مىليون دوللاردىن ئارتۇق ئېكسپورت قىلىندى
ئېنېرگىيە مىنىستىرلىقى 7 يىلدا 4,41 مىليارد لىرا مەبلەغ سېلىپ، 7.62 مىليارد لىرا تېجەپ قالدى
دۇنيا ئىسلام ئىقتىسادى يىغىنى ئىستانبۇلدا باشلاندى
جۇمھۇر رەئىس ئەردوغان تۈركىيە بىلەن ئەزەربەيجاننىڭ ئېنېرگىيە شېرىكچىلىكىنىڭ مۇھىملىقىنى تەكىتلىدى
تۈركىيە گىلەم ئىشلەپچىقارغۇچىلىرى بۇ يىلنىڭ دەسلەپكى تۆت ئېيىدا 872 مىليون دوللارلىق گىلەم ساتتى
تۈركىيە ئۆتكەن يىلى 2 مىليارد 200 مىليون دوللارلىق سۇ مەھسۇلاتلىرى ئېكىسپورت قىلدى
كېسەك ئالتۇن دۆلەتلىرى مىنىستىرلىرى ئىرانغا قارشى ئۇرۇش ۋە يېقىلغۇ كىرىزىسىنى مۇزاكىرە قىلدى
ئىران ئۇرۇشى ئامېرىكا پۇقرالىرىغا 37 مىليارد دوللاردىن ئارتۇق قوشۇمچە ئېنېرگىيە چىقىمى يۈكلىدى
ترامپنىڭ ئاپتوموبىل تاموژنا بېجى گېرمانىيەنىڭ 18 مىليارد دوللار زىيان تارتىشىغا سەۋەب بولۇشى مۇمكىن
نېفىت باھاسى ئامېرىكانىڭ ئىرانغا قاراتقان قامالنى ئۇزارتىش پىلانى سەۋەبىدىن ئۇدا ئۆرلىمەكتە
ئامېرىكا ئىران ئاۋىياتسىيە شىركەتلىرىنى قوللىغان كارخانىلارغا ئېمبارگو يۈرگۈزۈلىدىغانلىقىنى بىلدۈردى
خىتاي ياۋروپا ئىتتىپاقىنىڭ سانائەت سىياسىتىنى ئەيىبلەپ، قارشى تەدبىر قوللىنىدىغانلىقىنى بىلدۈردى