سىياسەت
2 مىنۇت ئوقۇش
ئۇرۇش سەۋەبىدىن دۇنيادىكى ئاچارچىلىق سېپىگە 45 مىليون كىشى قوشۇلۇشى مۇمكىن ئىكەن
ب د ت: ئامېرىكا-ئىسرائىلىيەنىڭ ئىرانغا قاراتقان ئۇرۇشى يەنە 45 مىليون كىشىنى ئېغىر ئاچارچىلىققا ئىتتىرىشى مۇمكىن.
ئۇرۇش سەۋەبىدىن دۇنيادىكى ئاچارچىلىق سېپىگە 45 مىليون كىشى قوشۇلۇشى مۇمكىن ئىكەن
غەززەدىكى خان يۇنۇستا پەلەستىنلىك بىر قىز يېمەكلىك ئېلىشنى ساقلاپ تۇرماقتا. 2025-يىلى 4-ئاۋغۇست. رويتېرس. / Reuters

دۇنيا يېمەك-ئىچمەك پىروگراممىسى (WFP) نىڭ باياناتىدا بىلدۈرۈلىشىچە، ئۇرۇش كەلتۈرۈپ چىقارغان باھا ئۆسۈشى يەر شارى خاراكتېرلىك ئاچارچىلىقنى تارىختىكى ئەڭ يۇقىرى چەككە يەتكۈزۈپ، ئىنسانپەرۋەرلىك ياردىمىنى مەبلەغ بىلەن تەمىنلەشنى تېخىمۇ قىيىنلاشتۇرۇۋېتىشى مۇمكىن ئىكەن.

ب د ت ئاگاھلاندۇرۇپ مۇنداق دېدى: «ئەگەر ئىران ئۇرۇشى ئىيۇن ئېيىغىچە داۋاملاشسا، يەنە 45 مىليون كىشى ئېغىر ئاچارچىلىققا دۇچ كېلىشى مۇمكىن، بۇنىڭ بىلەن دۇنيا مىقياسىدىكى ئاچارچىلىق سانى <دەھشەتلىك> يۇقىرى چەككە يېتىدۇ.»

ھازىر ئۈچىنچى ھەپتىسىگە قەدەم قويغان بۇ ئۇرۇشتا يۈزلىگەن ئادەم جېنىدىن ئايرىلدى. ئىران ئىسرائىلىيە ۋە پارس قولتۇقى دۆلەتلىرىگە قارىتا ئۆچ ئېلىش خاراكتېرلىك ھۇجۇم قوزغىدى. -ئىسرائىلىيە بىلەن ھىزبۇللاھ لىۋان سېپىدە ئۇرۇش قىلماقتا.

دۇنيا يېمەك-ئىچمەك پىروگراممىسىنىڭ مۇئاۋىن ئىجرائىيە مۇدىرى كارل سكاۋ (Carl Skau) سەيشەنبە (2026-يىلى 17-مارت) كۈنى جەنۋەدە ئۆتكۈزۈلگەن ئاخبارات ئېلان قىلىش يىغىنىدا مۇنداق دېدى: «ئەگەر ئوتتۇرا شەرق توقۇنۇشى ئىيۇن ئېيىغىچە داۋاملاشسا، مال باھاسىنىڭ ئۆسۈشى سەۋەبىدىن يەنە 45 مىليون كىشى ئېغىر ئاچارچىلىققا دۇچ كېلىشى مۇمكىن.»

ئۇ يەنە مۇنداق دېدى: «بۇ دۇنيادىكى ئاچارچىلىق سەۋىيەسىنى تارىختىكى ئەڭ يۇقىرى رېكورت سەۋىيەگە ئېلىپ بارىدۇ، بۇ تولىمۇ قورقۇنچلۇق ئەھۋال. نۆۋەتتە 319 مىليون كىشى ئېغىر ئوزۇق يېتىشمەسلىك كىرىزىسىدە ئىچىدە تۇرماقتا، بۇنىڭ ئۆزىلا تارىختىكى ئەڭ يۇقىرى چەك ھېسابلىنىدۇ. بۇ ھەقىقەتەن ۋەزىيەتنى پۈتۈنلەي باشقا بىر سەۋىيەگە يەتكۈزىدۇ.»

مۇناسىۋەتلىك ئۇچۇرلارTRT World - Hormuz 'open' to most, closed only to 'enemies’: Iran allows limited oil transit amid war

سكاۋنىڭ ئېيتىشىچە، دۇنيا يېمەك-ئىچمەك پىروگراممىسى ئۇرۇش 28-فېۋرال پارتلاشتىن بۇرۇنلا «قاتتىق بوران» (ئېغىر قىيىنچىلىق) غا دۇچ كەلگەن.

ئۇ سۆزىنى داۋاملاشتۇرۇپ: «ئاچارچىلىق ھېچقاچان ھازىرقىدەك ئېغىر بولۇپ باقمىغان. بۇنىڭغا پەۋقۇلئاددە ھاۋا رايى ھادىسىلىرى، توقۇنۇشلار ۋە بەزى رايونلاردا ئاچارچىلىق ئېلان قىلىنىشى سەۋەب بولدى» دېدى.

ئۇ ياردەم سوممىلىرىنىڭمۇ 2023- ۋە 2024-يىللاردىكى سەۋىيەدىن تېز سۈرئەتتە تۆۋەنلەپ كەتكەنلىكىنى بىلدۈرۈپ: «خادىملارنى قىسقارتىشقا ۋە ياردەم پائالىيەتلىرىنى ئىخچاملاشقا مەجبۇر بولدۇق. مۇنداقچە ئېيتقاندا، ئەڭ تۆۋەن چەككە يەتتۇق» دېدى.

ئۇنىڭ ئېيتىشىچە، ئوتتۇرا شەرق ئۇرۇشى دۇنيا يېمەك-ئىچمەك پىروگراممىسى ياردەم  پائالىيەتلىرىنى «ئىنتايىن قىممەت يۇقىرى» قىلىۋەتكەن.

ئۇ مەزكۇر ئاگېنتلىق تەمىنلەش زەنجىرىدىكى توسالغۇلارنى ھەل قىلىشقا تىرىشىۋاتقان بولسىمۇ، ئەمما يېقىلغۇ باھاسىنىڭ ئۆسۈشى ۋە توشۇش مۇساپىسىنىڭ ئۇزىرىشى سەۋەبىدىن ياردەم تەننەرخى شىددەت بىلەن ئۆرلەپ كەتكەن.

مۇناسىۋەتلىك ئۇچۇرلارTRT World - Oil prices jump over 5 percent as worries grow over Hormuz
ئىزدىنىڭ
ئامېرىكا ئۇكرائىنانىڭ ھاۋا مۇداپىئەسى ئۈچۈن قورال سېتىپ بېرىش پىلانىنى تەستىقلىدى
پۇتىن: كىيېۋ ھاكىمىيىتىنىڭ سۆھبەت ئۆتكۈزۈش نىيىتى يوق
ترامپ شى جىنپىڭ بىلەن «ناھايىتى ئۈنۈملۈك» كۆرۈشۈش ئېلىپ بېرىشنى ئۈمىد قىلىدىغانلىقىنى بىلدۈردى
ياۋروپادىكى مائارىپ كىرىزىسى: PISA نەتىجىسى تارىختىكى ئەڭ تۆۋەن سەۋىيەگە چۈشۈپ قالدى
جەنۇبىي ئافرىقادا ئۆتكەن 5 ھەپتە ئىچىدە 13 كىشى «M چېچىكى» ۋىرۇسى بىلەن يۇقۇملاندى
گۇگۇلنىڭ سۈنئىي ئەقىل مودېلى Gemini بىخەتەرلىك سىنىقى جەريانىدا شىركەت سىستېمىلىرىغا سىزىپ كىردى
جۇمھۇر رەئىس ئەردوغان: تۈركىيەنى دۇنيادىكى ئەڭ كەڭ ئۇچۇش تورىغا ئىگە دۆلەتلەرنىڭ بىرىگە ئايلاندۇردۇق
رۇسىيە ياپونىيەدىن ئامېرىكانىڭ باشقۇرۇلىدىغان بومبا سىستېمىلىرىنى چىقىرىۋېتىشنى تەلەپ قىلدى
پاكىستاندىكى بىر ساقچىخانىدا پارتلاش يۈز بېرىپ 8 كىشى ھاياتىدىن ئايرىلدى
تۈركىيە ئىسرائىلىيە بىلەن چېتىشلىقى بار بىر شايكىغا ئېغىر زەربە بەردى: 175 كىشى قولغا ئېلىندى
تۈركىيە بىرازىلىيە بىلەن تۈزگەن مۇداپىئە سانائىتى ھەمكارلىق كېلىشىمىنى تەستىقلىدى
فىلىپپىندا بىر مەكتەپتە يۈز بەرگەن قوراللىق ھۇجۇمدا ئالتە ئوقۇغۇچى ھاياتىدىن ئايرىلدى
ئىسكاندىناۋىيە ھاۋا يوللىرى شىركىتى ئىسرائىلىيەگە ئۇچۇشنى ئەسلىگە كەلتۈرۈش پىلانىنى بىكار قىلدى
پاكىستاندا بىر جامە ئەتراپىدا پارتلاش يۈز بېرىپ 15 كىشى ھاياتىدىن ئايرىلدى
قەھۋە پۇرىقىنىڭ كەيپىيات ۋە مېڭە دولقۇنلىرىنى ئۆزگەرتەلەيدىغانلىقى ئىسپاتلاندى