ئوچېرىك
3 مىنۇت ئوقۇش
ترامپنىڭ ئەرەب ئىتتىپاقدىشى ئېدان ئالېكساندېرنىڭ قويۇپ بېرىلىشى ئۈچۈن يوشۇرۇن خىزمەت ئىشلىدى
ئامېرىكا قوشما ئىشتاتلىرى پىرېزىدېنتى دونالد ترامپنىڭ ئەرەب ئىتتىپاقدىشى ئامېرىكالىق-ئىسرائىلىيەلىك تۇتقۇن ئېدان ئالېكساندېرنىڭ قويۇپ بېرىلىشى ئۈچۈن يوشۇرۇن خىزمەت ئىشلىدى.
ترامپنىڭ ئەرەب ئىتتىپاقدىشى ئېدان ئالېكساندېرنىڭ قويۇپ بېرىلىشى  ئۈچۈن يوشۇرۇن خىزمەت ئىشلىدى
/ Reuters
2025-يىلى5-ئاينىڭ14-كۈنى

ترامپنىڭ ئەرەب ئىتتىپاقدىشى ئامېرىكالىق-ئىسرائىلىيەلىك تۇتقۇن ئېدان ئالېكساندېرنىڭ قويۇپ بېرىلىشى ئۈچۈن يوشۇرۇن خىزمەت ئىشلىدى.

ئالاقىدار مەنبەلەرنىڭ «‹TRT World› تېلېۋىزىيە قانىلى» غا بەرگەن باياناتىدا  بىلدۈرۈشىچە، «تىنچلىق ئۈچۈن ئەرەب ئامېرىكالىقلار» تەشكىلاتىنىڭ رەئىسى بىشارا بەھبەھ ھاماسنىڭ بىر ئەزاسى بىلەن ئالاقىلىشىپ، ئىسرائىلىيەنى سىرتتا قالدۇرۇلۇپ سۆھبەت ئۆتكۈزۈلۈشى ۋە ئېدان ئالېكساندېرنىڭ قويۇپ بېرىلىشى توغرىسىدا پۈتۈشكەن.

مەنبەلەرنىڭ «‹TRT World› تېلېۋىزىيە قانىلى» غا بەرگەن باياناتىدا تەكىتلىشىچە، ئامېرىكالىق-ئىسرائىلىيەلىك تۇتقۇن ئېدان ئالېكساندېر  ئامېرىكا-ئەرەب كىشىلىك ھوقۇق پائالىيەتچىسى بىشارا بەھبەھنىڭ ۋاسىتىسى ئارقىلىق ترامپ ھۆكۈمىتى بىلەن ھاماس ئوتتۇرىسىدا  يوشۇرۇن ۋە ئاستىرتىن ئۆتكۈزۈلگەن سۆھبەت نەتىجىسىدە غەززەدە قويۇپ بېرىلگەن.

ھاماسنىڭ يۇقىرى دەرىجىلىك بىر ئەمەلدارى ئۆتكەن ئايدا دونالد ترامپنىڭ ئوتتۇرا شەرقتىكى ۋەكىلى سۈپىتىدە ۋەزىپە ئۆتىگەن ستېۋ ۋىتكوف بىلەن ئالاقە ئورنىتىش ئۈچۈن بەھبەھ بىلەن ئالاقىلەشكەن. بۇ يوشۇرۇن ئالاقە نەتىجىسىدە ئېدان ئالېكساندېر ھاماسنىڭ قوراللىق قانىتى ئىززەددىن ئەلقەسسام بىرىگادىلىرى تەرىپىدىن قويۇپ بېرىلگەن.

بەھبەھ سۆھبەتلەر ياكى ئالېكساندېرنىڭ قويۇپ بېرىلىش جەريانى توغرىسىدا توختىلىشتىن ئۆزىنى قاچۇردى.

ئالېكساندېر غەززە-ئىسرائىلىيە چېگرا لىنىيەلىرىگە ئورۇنلاشقان ئالاھىدە پىيادە ئەسكەرلەر قىسمىدا ۋەزىپە ئۆتەۋاتقاندا ئەسىرگە چۈشكەن بولۇپ، غەززەدە تۇتۇپ تۇرۇلۇۋاتقان ئەڭ ئاخىرقى ئامېرىكالىق تۇتقۇن ئىدى.

ئىگىلىنىشىچە، غەززەدە يەنە 59 تۇتقۇن بار بولۇپ، بۇلاردىن 21 ىنىڭ تىرىك ئىكەنلىكى پەرەز قىلىنماقتا ئىكەن.

ئىسرائىلىيە تۈرمىلىرىدىكى پەلەستىنلىك تۇتقۇنلارنىڭ سانى 9900 دىن ئارتۇق ئىكەن.

 «ئامېرىكا رەھبەرلىكىنىڭ بىۋاسىتە نەتىجىسى»

 مال-مۈلك باشقۇرۇش ئىشلىرى مۇتەخەسسىسى ۋە يازغۇچى بولغان بەھبەھ، 2024-يىلى مايغىچە دېموكراتلار پارتىيەسى سايلىغۇچىسى سۈپىتىدە تىزىمغا ئالدۇرغان بولۇپ، سىياسىي جەھەتتە پائال رول ئوينىغان.

ئۇ، ئىلگىرى «‹TRT World› تېلېۋىزىيە قانىلى» بىلەن ئۆتكۈزگەن سۆھبىتىدە، بايدىن ھۆكۈمىتىنىڭ ئىسرائىلىيەنى قورال - ياراغ بىلەن تەمىنلەشكە چەكلىمە قويۇشنى رەت قىلىشىغا بولغان نارازىلىقىنى ئىپادىلىگەنىدى. بۇ ئۇنىڭ سىياسىي يۆنىلىشىنى جۇمھۇرىيەتچىلەر پارتىيەسىگە ئۆزگەرتىشىگە سەۋەب بولغان ئىدى.

بەھبەھ بولۇپمۇ پىرېزىدېنتلىق سايلىمى مەزگىلىدە ترامپنىڭ ئوچۇق-ئاشكارا قوللىغۇچىسى بولغان ۋە ئاساسلىقى مىچىگان ئىشتاتى قاتارلىق ئەرەب ئامېرىكالىقلار كۆپ سانلىقنى تەشكىل قىلىدىغان رايونلاردا ترامپنى قوللاش پائالىيەتلىرىنى ئېلىپ بارغان.

بەھبەھ ئامېرىكا پىرېزىدېنت مەھكىمىسى ئالاھىدە ۋەكىللەر ئۆمىكىنىڭ ۋەكىلى رىچارد گرېنېل، تىرامپنىڭ قىزى تىفانى ترامپنىڭ يولدىشى لىۋانلىق-ئامېرىكىلىق سودىگەر ھەم ترامپنىڭ يۇقىرى دەرىجىلىك ياردەمچىسى ماسساد بولوس قاتارلىق ترامپنىڭ داڭلىق ئىتتىپاقداشلىرى بىلەن قويۇق ھەمكارلىق ئورناتتى.

ترامپ «غەززەنى ساياھەت مەركىزىگە ئايلاندۇرۇش» پىلانىنى ئوتتۇرىغا قويغاندىن كېيىن، بەھبەھ تەشكىلاتىنىڭ نامىنى «ترامپ ئۈچۈن ئەرەب ئامېرىكالىقلار» دىن «تىنچلىق ئۈچۈن ئەرەب ئامېرىكالىقلار» غا ئۆزگەرتتى.

سەيشەنبە كۈنى مۇخبىرلار ئالېكساندېرنىڭ قويۇپ بېرىلىشىدە مۇھىم رول ئوينىغان يوشۇرۇن ئالاقە - سۆھبەتلەر ھەققىدە سورىغاندا، ئامېرىكا تاشقى ئىشلار مىنىستىرلىقى مۇئاۋىن باش باياناتچىسى توممى پىگوت، ئالاھىدە دىپلوماتىك سۆھبەتلەرنىڭ تەپسىلاتى ھەققىدە توختىلىشتىن ئۆزىنى قاچۇرۇپ مۇنداق دېدى:

«ئالاھىدە دىپلوماتىك سۆھبەتلەر ھەققىدە توختالمايمەن. لېكىن شۇنى تەكىتلەپ ئۆتىمەنكى، بۇ پىرېزىدېنت ترامپنىڭ: <ھېچ بىر ئامېرىكالىقنى كارىم بولماي تاشلاپ قويمايمەن> دېگەن سۆزىنىڭ راستلىقىنىڭ ئىسپاتىدۇر.»

پىگوت ئالېكساندېرنىڭ قويۇپ بېرىلىشىنىڭ «ئامېرىكا رەھبەرلىكىنىڭ بىۋاسىتە نەتىجىسى» ئىكەنلىكىنى ئىلگىرى سۈرۈپ مۇنداق دېدى:

«ترامپمۇ، تاشقى ئىشلار مىنىستىرى رۇبىيومۇ ئامېرىكا خەلقىنىڭ بىخەتەرلىكى ۋە پاراۋانلىقى ئۈچۈن خىزمەت قىلماقتا. لېكىن ئالاھىدە دىپلوماتىك سۆھبەتلەرنىڭ تەپسىلاتى ھەققىدە توختالمايمەن ياكى مەلۇمات بەرمەيمەن.»

ئىزدىنىڭ
ئىسرائىلىيە ئەلى لارىجانىنىڭ ئۆلتۈرۈلگەنلىكىنى ئىلگىرى سۈردى
ئىراق ھۆرمۈز بوغۇزىنىڭ تاقىلىشى بىلەن نېفىت ئېكسپورتى ئۈچۈن كەركۈك-تۈركىيە تۇرۇبا يولىغا يۈزلەنمەكتە
نىگېرىيەدىكى ئادەم بومبا ھۇجۇملىرىدا ئونلارچە كىشى ئۆلۈپ، 100 كىشى يارىلاندى
ئىرانغا قارشى ئۇرۇشتا ئامېرىكانىڭ 7 دۆلەتتىكى 200 دىن ئارتۇق ھەربىي خادىمى يارىلاندى
ئىران: ئامېرىكا تېررىتورىيەلىرىمىزگە ئەسكەر ئەۋەتسە، يەنە بىر ۋىيېتنامغا دۇچ كېلىشى مۇمكىن
ترامپ: بىز ئىرانغا بەرىبىر ھۇجۇم قىلاتتۇق
ئافغانىستان: پاكىستاننىڭ ئەڭ يېڭى ھۇجۇمىدا كەم دېگەندە 400 كىشى ھاياتىدىن ئايرىلدى
تۈركىيە قىرىمدىكى «ئەمەلىي ۋەزىيەت» نى ئېتىراپ قىلمايدىغانلىقىنى بىلدۈردى
ئەزەربەيجاندا بىر فىرانسىيە پۇقراسى «جاسۇسلۇق» جىنايىتى بىلەن 10 يىللىق قاماق جازاسىغا ھۆكۈم قىلىندى
ئامېرىكالىق ئوبزورچى سى ئاي ئى (CIA) نىڭ  ئۆزىگە قارشى جاسۇسلۇق دېلوسى تەييارلاۋاتقانلىقىنى ئېيتتى
ئۇكرائىنا رۇسىيە نېفىت ئامبىرىغا چوڭ تىپتىكى ئۇچقۇچىسىز ئايروپىلان ھۇجۇمى قىلدى
قازاقىستان يېڭى ئاساسىي قانۇننى تەستىقلىدى
ھىندىستاننىڭ شەرقىدە بىر دوختۇرخانىدا يۈز بەرگەن ئوت ئاپىتىدە ئاز دېگەندە 10 بىمار قازا قىلدى
ئىسرائىلىيە: ئىرانغا قارشى ئۇرۇش كۈتۈلگەن سۈرئەتتە ئىلگىرىلىمەيۋاتىدۇ
ئاراقچى: ئىسرائىلىيەنىڭ تېھراندىكى يېقىلغۇ ئامبارلىرىغا قىلغان ھۇجۇمى «خەلقئارا قانۇنغا خىلاپ»