سىياسەت
2 مىنۇت ئوقۇش
خىتاي گوللاندىيەنى نېكسپېرىيا مەسىلىسىنى تېزدىن ھەل قىلىشقا چاقىردى
گوللاندىيە ۋە خىتاي ئەمەلدارلىرى نېكسپېرىيا (Nexperia) ئۆزەك مەسىلىسىگە بالدۇرراق ھەل قىلىش چارىسى تېپىش ئۈچۈن سۆھبەت ئۆتكۈزۈشنى پىلانلىدى.
خىتاي گوللاندىيەنى نېكسپېرىيا مەسىلىسىنى تېزدىن ھەل قىلىشقا چاقىردى
نېكسپېرىيا ئۆزەك شىركىتىنىڭ ئىشخانا بىناسى. سۈرەت: رويتېرس. / Reuters

خىتاي سودا مىنىستىرلىقى شەنبە (8-نويابىر) كۈنى بايانات ئېلان قىلىپ، خىتاينىڭ گوللاندىيەنىڭ نېكسپېرىيا  ئۆزىكى مەسىلىسىنى بالدۇرراق ھەل قىلىشىنى ئىلگىرى سۈرۈشىنى ئۈمىد قىلىدىغانلىقىنى بىلدۈردى.

مىنىستىرلىق گوللاندىيە ئىقتىساد مىنىستىرلىقىنىڭ ئەمەلدارلارنى خىتايغا سۆھبەت ئۈچۈن ئەۋەتىش تەلىپىگە قوشۇلغانلىقىنى بىلدۈردى.

بېيجىڭ پەيشەنبە (6-نويابىر) كۈنى گوللاندىيەنى نېكسپېرىيا ئۆزەك شىركىتى بىلەن ئۆتكۈزۈلگەن مۇزاكىرەلەر جەريانىدا خىتاينىڭ «ئورۇنلۇق تەلىپى» گە پەرۋا قىلمىغانلىقىنى ئەيىبلەپ، گوللاندىيە ھۆكۈمىتىنى يەر شارى تەمىنلەش زەنجىرى كىرىزىسى ئۈچۈن تولۇق جاۋابكارلىقنى ئۈستىگە ئېلىشى كېرەكلىكىنى ئەسكەرتتى.

خىتاي سودا مىنىستىرلىقىنىڭ باياناتچىسى خې يادوڭ مۇخبىرلارنى كۈتۈۋېلىش يىغىنىدا مۇنداق دېدى:

«گوللاندىيە ھۆكۈمىتى يېقىنقى مۇزاكىرەلەردە خىتاينىڭ مۇۋاپىق تەلىپىگە ئۈنۈملۈك جاۋاب قايتۇرماي، يەر شارى تەمىنلەش زەنجىرى كىرىزىسىنىڭ كۈچىيىشىنى كەلتۈرۈپ چىقاردى.»

ئۇ گوللاندىيە ھۆكۈمىتىنىڭ نېكسپېرىيانىڭ ئىچكى ئىشلىرىغا «نامۇۋاپىق ئارىلىشىشى» نىڭ يەر شارى ئۆزەك تەمىنلەش زەنجىرىدە زور قالايمىقانچىلىق ۋە ئاقساشلارنى پەيدا قىلغانلىقىنى ئېيتتى.

باياناتچىنىڭ خې يادوڭنىڭ سۆزىگە قارىغاندا، خىتاي ئېكسپورت قىلغۇچىلارنىڭ ئېكسپورت ئىجازەتنامىسى ئىلتىماسىغا «تېز سۈرئەتتە» جاۋاب قايتۇرۇپ، ئالاھىدە ئەھۋاللارغا قارىتا ئېكسپورت كەچۈرۈم قىلغان، شۇنداقلا نېكسپېرىيانىڭ خىتايدىكى تارماق شىركىتىنىڭ يەر شارى ئۆزەك تەمىنلەش زەنجىرىنىڭ مۇقىملىقى ۋە بىخەتەرلىكىنى ساقلاشقا ياردەم بېرىش ئۈچۈن تىرىشقان.

ئۇ مۇنداق دېدى:

«خىتاي گوللاندىيەنىڭ خىتاي-گوللاندىيە ۋە خىتاي-ياۋروپا ئىقتىسادىي ۋە سودا مۇناسىۋەتلىرى شۇنداقلا يەر شارى تەمىنلەش زەنجىرىنىڭ مۇقىملىقى ھەمدە بىخەتەرلىكىنى قوغداش نوقتىسىدىن مەسئۇلىيەتچانلىق بىلەن ھەرىكەت قىلىپ، خىتاي بىلەن ھەمكارلىشىشىنى ئۈمىد قىلىدۇ. گوللاندىيە تەرەپ كارخانىلارنىڭ ئىچكى ئىشلىرىغا ئارىلىشىشنى توختىتىپ، نېكسپېرىيا مەسىلىسىگە قارىتا ئىجابىي ھەل قىلىش چارەسى تېپىشى كېرەك.»
ئېكسپورت چەكلىمىسى

بېيجىڭ گوللاندىيەنىڭ 30-سېنتەبىر 1952-يىلدىكى قانۇن بويىچە نېكسپېرىيانى ۋاقىتلىق كونترول قىلغاندىن كېيىن، شىركەتنىڭ خىتايدىكى زاۋۇتلىرى ئۈچۈن ئىشلەپچىقارغان ئۆزەكلەرنى ئېكسپورت قىلىشنى چەكلىگەن. بۇ قانۇن گوللاندىيە ھۆكۈمىتىگە دۆلەت ياكى ياۋروپا ئىشلەپچىقىرىشىغا خەۋپ يەتكۈزۈش ئېھتىمالى بولغان شىركەت قارارلىرىنى توسۇش ياكى بىكار قىلىش ھوقۇقى بېرىدۇ.

گوللاندىيە ئىقتىساد مىنىستىرى ۋىنسېنت كاررېمانس (Vincent Karremans) ياۋروپانىڭ «مۇھىم تېخنىكىلىق ئۇچۇرلار ۋە ئىقتىدارى» دىن ئايرىلىپ قېلىش ئەندىشەلىرىنى ئىلگىرى سۈرۈپ، گوللاندىيەنىڭ قارارىنى ئاقلىدى.

مەركىزى گوللاندىيەنىڭ نىجمېگېن شەھىرىگە جايلاشقان  نېكسپېرىيا، ماشىنا ۋە ئائىلە ئېلېكترونلۇق مەھسۇلاتلىرىدا ئىشلىتىلىدىغان ئاددىي، ئەمما مۇھىم ئۆزەكلەرنى ئىشلەپچىقىرىدۇ. بۇ شىركەت 2019-يىلى خىتاينىڭ  ۋىڭتېك تېخنولوگىيە (Wingtech Technology)  شىركىتى تەرىپىدىن سېتىۋېلىنغان ئىدى.

ئىزدىنىڭ
خىتاي ياۋروپا ئىتتىپاقىنىڭ سانائەت سىياسىتىنى ئەيىبلەپ، قارشى تەدبىر قوللىنىدىغانلىقىنى بىلدۈردى
تېھران ئامېرىكاغا ئۇرۇشنى ئاخىرلاشتۇرۇشقا دائىر تەكلىپلىرىنى سۇندى
مالى مۇداپىئە مىنىستىرى ئەلقائىدە بىلەن ئالاقىسى بار تەشكىلاتنىڭ ھۇجۇمىدا ھاياتىدىن ئايرىلدى
ئىسرائىلىيە ئۆكتىچىلىرى نېتانياھۇغا قارشى بىرلەشمەكتە
ئەردوغان كەچلىك زىياپەتتىكى ھۇجۇمدىن كېيىن ترامپقا ئۇچۇر يوللىدى
ئامېرىكانىڭ «زەھەرلىك چېكىملىك ئەتكەسچىلىكى» گە زەربە بېرىش ھەرىكىتىدە ئۈچ كىشى ئۆلدى
كىم جوڭئۇن رۇسىيەنى تولۇق قوللايدىغانلىقىنى بىلدۈردى
ئىسرائىلىيە ئۇرۇش توختىتىش كېلىشىمىگە خىلاپ ھالدا لىۋانغا ھۇجۇم قىلىپ 14 كىشىنىڭ جېنىغا زامىن بولدى
خاقان فىدان ئامېرىكا -ئىران سۆھبەتلىرىنى ئىرانلىق ۋە پاكىستانلىق مەنسەپداشلىرى بىلەن مۇزاكىرىلەشتى
ئىران تاشقى ئىشلار مىنىستىرى تىنچلىق سۆھبىتى ئۈچۈن پاكىستانغا قايتا بارىدۇ
ترامپ «يۇقىرى پارتلاش ئاۋازلىرى» بىخەتەرلىك سىگنالى پەيدا قىلغاندىن كېيىن تارقاقلاشتۇرۇلدى
ترامپ قوراللىق ھۇجۇمنىڭ ئىران ئۇرۇشىدا غەلىبە قىلىشىنى «توسۇپ قالالمايدىغانلىقىنى» ئېيتتى
ئىشغالىيەت ئاستىدىكى غەربىي قىرغاقتا يەرلىك سايلامدا چۈشكەن بېلەتلەرنى ساناش باشلاندى
ئىسرائىلىيە غەززەدە ئىككى پەلەستىنلىكنى ئۆلتۈرۈپ، ئالتە پەلەستىنلىكنى يارىدار قىلدى
سىسى: «ئوتتۇرا شەرق خەرىتىسىنى قايتىدىن سىزىشقا قارىتىلغان قەستەن ئۇرۇنۇشلار بار»