يېقىندا ئېلان قىلىنغان بىر تەتقىقات نەتىجىسىگە قارىغاندا، ئامېرىكا بىلەن ئىسرائىلىيەنىڭ ئىرانغا قاراتقان ئۇرۇشى ئامېرىكا پۇقرالىرىنىڭ زىممىسىگە 37.4 مىليارد دوللاردىن ئارتۇق قوشۇمچە ئېنېرگىيە چىقىمى يۈكلىگەن.
براۋن ئۇنىۋېرسىتېتىنىڭ (Brown University) «ئىران ئۇرۇشى ئېنېرگىيە چىقىمىنى كۆزىتىش» سانلىق مەلۇمات سۇپىسىنىڭ ئاشكارىلىشىچە، ئامېرىكا بىلەن ئىسرائىلىيە ئىرانغا قارشى ھۇجۇم باشلىغان 28-فېۋرالدىن بۇيان، ئامېرىكا پۇقرالىرى 37.4 مىليارد دوللاردىن ئارتۇق قوشۇمچە چىقىم قىلغان بولۇپ، تېز سۈرئەتتە يېڭىلىنىپ تۇرۇۋاتقان مەزكۇر سانلىق مەلۇماتلار ھەر سېكۇنت بويىچە داۋاملىق ئېشىپ بارماقتا ئىكەن.
مەزكۇر قوشۇمچە چىقىمنىڭ زور بىر قىسمى، يەنى 20.41 مىليارد دوللىرى بېنزىن باھاسىنىڭ ئۆسۈشىگە كەتكەن بولسا، دىزېل يېقىلغۇسىنىڭ چىقىمى تەخمىنەن 17 مىليارد دوللارغا يەتكەن. ئامېرىكادىكى ئوتتۇرىچە بىر ئائىلە بېنزىن ۋە دىزېل ئۈچۈن ئېيىغا قوشۇمچە 285.10 دوللار چىقىم قىلىشقا مەجبۇر بولغان. تەتقىقات پىروگراممىسى مەسئۇلى جېف كولگان (Jeff Colgan) بۇ ھەقتە توختىلىپ: «بۇ چىقىم بىۋاسىتە ئامېرىكالىق ئىستېمالچىلارنىڭ يانچۇقىدىن چىقىۋاتىدۇ» دېدى.
ھورمۇز بوغۇزىدىكى قاتناش توسالغۇسى
ئۇرۇش ۋە ئىراننىڭ ئىستراتېگىيەلىك ئەھمىيەتكە ئىگە ھورمۇز بوغۇزىنى تاقاش قارارى، يەر شارى ئېنېرگىيە باھاسىنىڭ شىددەت بىلەن ئۆرلىشىنى كەلتۈرۈپ چىقاردى. نۆۋەتتە ئامېرىكادا بىر گالون بېنزىننىڭ ئوتتۇرىچە باھاسى 4.52 دوللارغا يەتكەن بولۇپ، بۇ ئۇرۇش باشلىنىشتىن بۇرۇنقى (ئۇ چاغدا 3 دوللاردىن تۆۋەن ئىدى) باھادىن %50 تىن كۆپرەك يۇقىرىدۇر.
ھورمۇز بوغۇزى دۇنيادىكى ئەڭ مۇھىم دېڭىز قاتنىشى تۈگۈنلىرىدىن بىرى ھېسابلىنىدۇ. بوغۇز قاتنىشىنىڭ ئۇزۇن مۇددەتلىك ئۈزۈلۈپ قېلىشى، ئاللىبۇرۇن بىخەتەرلىك خەۋپى تۈپەيلىدىن جىددىيلىشىپ كەتكەن رايوندىكى پورتلار، يۈك توشۇش مۇلازىمىتى ۋە يەر شارى تەمىنات زەنجىرىگە بولغان بېسىمنى تېخىمۇ كۈچەيتىۋەتتى.
ئىران بوغۇزنى تاقاش بىلەن بىر ۋاقىتتا، ئامېرىكانىڭ پارس قولتۇقىدىكى ئەرەب ئىتتىپاقداشلىرىنىڭ ھالقىلىق ئېنېرگىيە ئۇل ئەسلىھەلىرىگە قارىتا ئىنتىقام خاراكتېرلىك زەربە بېرىش ئارقىلىق، توقۇنۇشنىڭ ئىقتىسادىي بەدىلىنى تېخىمۇ يۇقىرى كۆتۈردى.
