ئامېرىكا پىرېزىدېنتى ۋەزىپىگە ئولتۇرغاندىن كېيىنكى بىر نەچچە ھەپتىدىن كېيىن پارلامېنتتا قىلغان سۆزىدە ئىقتىساد ، كۆچمەنلەر ، تاشقى سىياسەت ، تاموژنا بېجى ۋە مەمۇرىي بۇيرۇق قاتارلىق نۇرغۇن مەسىلىلەرنى تىلغا ئالدى.
78 ياشلىق جۇمھۇرىيەتچى پىرېزىدېنت ھاكىمىيەتكە قايتىپ ئىككى ئايغا يەتمىگەن ۋاقىت ئىچىدە «بىز ئەمدى باشلايمىز» دېدى.
ئۇ: «ئامېرىكا قايتىپ كەلدى» دېدى.
دېموكراتچىلارنىڭ بىر پارلامېنت ئەزاسى ئەل گرېن (Al Green) بۇيرۇق چۈشۈرۈلۈپ ، ترامپنىڭ ساقلىقنى ساقلاش پىروگراممىلىرىنى ئەمەلدىن قالدۇرۇش ھوقۇقىنىڭ يوقلۇقىنى ئېيتىپ، ئۇنى مەسخىرە قىلىشنى توختىتىشنى رەت قىلغانلىقى ئۈچۈن كونگرە زالىدىن چىقىرىۋېتىلىشكە دۇچ كەلدى. ئەل گرېن ھاسىسىنى پۇلاڭلىتىپ، پىرېزىدېنت ترامپقا قاراپ ماڭدى.
باشقا دېموكراتچىلار جىمجىت ھالدا «خاتا»، «ماسك ئوغرىلايدۇ» ۋە «بۇ يالغان!» دېگەن شوئارلار يېزىلغان پىلاكاتلارنى قوللىرىدا ئېگىز كۆتۈرگەن ھالدا ئولتۇردى.
تاموژنا بېجى
ترامپ 2-ئاپرېلدىن باشلاپ كۆپلىگەن دۆلەتلەرگە يېڭى تاموژنا باجلىرىنى يولغا قويۇش توغرىسىدا ۋەدە بەردى.
ئۇ: «باشقا دۆلەتلەر بىزگە قارشى تاموژنا بېجى ئالدى، ھازىر بىزنىڭ ئۇلارغا قارىتا تاموژنا بېجى ئالىدىغان ۋاقتىمىز كەلدى. ئۇلار بىزدىن ئالغان ھەر بىر باج ئۈچۈن، بىزمۇ ئوخشاش باج ئالىمىز» دېدى.
ئۇ كانادا ۋە مېكسىكادىن ئىمپورت قىلىنغان ماللاردىن ئېلىنىدىغان تاموژنا بېجىنىڭ، ئۇلارغا پايدا ئېلىپ كېلىدىغانلىقىنى تەكىتلىدى.
ئۇ ئامېرىكا ئىقتىسادىنىڭ تاموژنا بېجىنىڭ تەسىرىدە «قالايمىقانچىلىق» لارنى كۆرىدىغانلىقىنىمۇ سۆزلىرىگە ئىلاۋە ئاگاھلاندۇردى.
تاشقى سىياسەت
ترامپ ئامېرىكانىڭ تاشقى سىياسىتى ئۈستىدە توختالغاندا، ئۆزىنىڭ ئۇكرائىنادىكى ئۇرۇشنى ئاخىرلاشتۇرۇپ، قورشاۋ ئاستىدىكى غەززەدىن تۇتقۇنلارنى قايتۇرۇپ كەلمەكچى ئىكەنلىكىنى ئېيتتى.
ئۇكرائىناغا توغرىسىدا، ئۇكرائىنا پىرېزىدېنتى ۋولودىمىر زېلېنسكىينىڭ كان مەھسۇلاتلىرى كېلىشىمىگە ئىمزا قويۇشقا تەييار ئىكەنلىكىنى ۋە ئۈستەلگە قايتىپ كېلىشنى خالايدىغانلىقىنى بىلدۈردى.
ئۇ: «بۇ مەنىسىز ئۇرۇشنى ئاخىرلاشتۇرىدىغان پەيت كەلدى» دېدى.
ئۇ غەززەنى ئۆتكۈزۈۋېلىپ، قورشاۋدىكى رايوندىن تۇتقۇنلارنى قايتۇرۇپ كەلمەكچى ئىكەنلىكىنى ئەسكەرتتى.
ئۇ: «بىز ھازىر پۈتكۈل رايون ئۈچۈن تېخىمۇ تىنچ ۋە گۈللەنگەن كەلگۈسى بەرپا قىلىمىز» دېدى.
ئۇ يەنە: «بىز تۇتقۇنلارنى غەززەدىن قايتۇرۇپ كېلىۋاتىمىز» دېدى.
ئۇ يەنە، مېكسىكا قارا جەمئىيەتلىرىنىڭ ئامېرىكاغا قارشى ئۇرۇش قىلىۋاتقانلىقىنى ئىلگىرى سۈرۈپ ، ئۇلارغا جاۋاب قايتۇرىدىغان پەيتنىڭ كەلگەنلىكىنى بىلدۈردى.
ئۇ ترامپ مۇنداق دېدى: «قارا جەمئىيەتلەر ئامېرىكاغا قارشى ئۇرۇش قىلىۋاتىدۇ، ئامېرىكانىڭ قارا جەمئىيەتلەرگە قارشى جەڭ ئېلان قىلىدىغان ۋاقتى كەلدى، بۇ بىزنىڭ قىلىۋاتقان ئىشىمىز.»
گرېنلاندىيە
ترامپ ئامېرىكانىڭ گرېنلاندىيەنى «ئۇنداق ياكى مۇنداق قىلىپ» بىخەتەرلىكىگە كاپالەتلىك قىلىدىغانلىقىنى، بۇنىڭ ئىستراتېگىيەلىك نۇقتىدىن ئىنتايىن مۇھىملىقىنى تەكىتلىدى.
ئۇ مۇنداق دېدى: «بىز دۆلەت بىخەتەرلىكى، ھەتتا خەلقئارا بىخەتەرلىك ئۈچۈن گرېنلاندىيەگە موھتاج. بىز بۇنى ئەمەلگە ئاشۇرۇش ئۈچۈن بارلىق مۇناسىۋەتلىك كىشىلەر بىلەن ھەمكارلىشىۋاتىمىز، بىز دۇنيا بىخەتەرلىكى ئۈچۈن ھەقىقەتەن شۇنداق قىلىشقا موھتاج، مېنىڭچە بىز بىر ئاماللارنى قىلىپ ئالىمىز.»
ئۇ يەنە گرېنلاندىيە خەلقىنى قوللاپ: «بىز سىزنىڭ كەلگۈسىڭىزنى بەلگىلەش ھوقۇقىڭىزنى كۈچلۈك قوللايمىز ، ئەگەر تاللىسىڭىز ، ئامېرىكىنى قارشى ئالىمىز» دېدى.
كۆچمەنلەر
ترامپ قانۇنسىز كۆچمەنلەرنىڭ ئالدىنى ئېلىش تىرىشچانلىقىنى ماختىدى ۋە چېگرادىن كىرگەن كۆچمەنلەر سانىنىڭ ئەڭ تۆۋەن سەۋىيەگە كەلگەنلىكىنى ئېيتتى.
ئۇ: «مەن ۋەزىپىگە ئولتۇرغاندىن بۇيان، ھۆكۈمىتىمىز ئامېرىكا تارىخىدىكى ئەڭ كەڭ دائىرىلىك چېگرا ۋە كۆچمەنلەرنى باشقۇرۇش ھەرىكىتىنى قوزغىدى ۋە ئەڭ قىسقا ۋاقىت ئىچىدە تارىختىكى ئەڭ تۆۋەن قانۇنسىز چېگرادىن كىرىش رەقىمىگە ئېرىشتۇق» دېدى.
ئۇ مۇنداق دېدى: «ئوخايو ئىشىتاتىنىڭ ئارورا، كولورادو ۋە بۇلاق مەيدانىغا ئوخشاش گۈزەل شەھەرلەر، كۆچمەنلەرنىڭ ئىشغال قىلىشى ۋە ئەزەلدىن كۆرۈلۈپ باقمىغان چىرىكلىك يۈكى ئاستىدا ئىدى.»
ترامپنىڭ بۇ قېتىمقى نۇتقى پىرېزىدېنتلارنىڭ كونگرەدە سۆزلىگەن ئەڭ ئۇزۇن نۇتۇق بولۇپ قالدى.
