2026-يىلى1-ئاينىڭ30-كۈنى
ئامېرىكا ئاۋام پالاتاسىنىڭ بىر گۇرۇپپا ئەزالىرى پەيشەنبە (29-يانۋار) كۈنى تېخنولوگىيە گىگانت شىركىتى ئېنۋىدىيانىڭ خىتايغا ئىلغار ئۆزەكلەرنى سېتىشىغا يول قويۇلغانلىقى ھەققىدە ئاگاھلاندۇرۇپ، ئېنۋىدىيانىڭ «چوڭقۇر ئىزدىنىش» سۈنئىي ئەقىل شىركىتىنى قوللىشىنىڭ خىتاينىڭ ھەربىي ئىقتىدارىنى كۈچەيتىشكە ياردەم بەرگەنلىكىنى ئىلگىرى سۈردى.
خىتاي ئىشلىرى ئالاھىدە كومىتېتىنىڭ ئېكس (X) (تۋىتتېر) بېتىدىكى باياناتىدا: «ئېنۋىدىيا تېخنولوگىيەسى خىتاي ئارمىيەسىنى كۈچلەندۈرۈشكە ئىشلىتىلگەن بولسا، بۇ يېڭىلىق يارىتىش ئەمەس، بەلكى بىخەتەرلىك جەھەتتىكى مەغلۇبىيەتتۇر» دېدى.
باياناتتا مۇنداق دېيىلدى: «ئېنۋىدىيانىڭ مەھسۇلاتلىرىدىن <چوڭقۇر ئىزدىنىش> پايدىلانغان ۋە نەتىجىدە خىتاي خەلق ئازادلىق ئارمىيەسى (PLA) ئىشلىتىدىغان سۈنئىي ئەقىل مودېلىغا ئىشلىتىلگەن.»
كالىفورنىيەگە جايلاشقان ئېنۋىدىيا شىركىتى سۈنئىي ئەقىل ئۆزەكلىرىگە بولغان غايەت زور ئېھتىياج سەۋەبىدىن نۆۋەتتە دۇنيادىكى ئەڭ قىممەتلىك شىركەت ھېسابلىنىدۇ. بىراق، ئامېرىكا بىلەن خىتاي تېز تەرەققىي قىلىۋاتقان سۈنئىي ئەقىل ساھەسىدە رىقابەتلىشىۋاتقان بىر پەيتتە، بۇ شىركەت ئىككى دۆلەت ئوتتۇرىسىدىكى جۇغراپىيەلىك سىياسىي تىركىشىشنىڭ ئوتتۇرىسىدا قالدى.
مۇناسىۋەتلىك ئۇچۇرلارTRT World - China approves first Nvidia H200 chip imports as Beijing recalibrates AI policy
ئېنۋىدىيا شىركىتىنىڭ باياناتچىسى بۇ ئەيىبلەشلەرگە رەددىيە بېرىپ، خىتاينىڭ «بارلىق ھەربىي يۇمتاللىرى ئۈچۈن يېتەرلىك دەرىجىدە، ھەتتا ئارتۇق مىليونلىغان يەرلىك ئۆزەكلىرى بارلىقى» نى ۋە «خىتاي ئارمىيەسىنىڭ ئامېرىكا تېخنولوگىيەسىگە تايىنىپ قېلىشىنىڭ ھېچقانداق لوگىكىلىق ئاساسى يوقلۇقى» نى بىلدۈردى.
باياناتچى يەنە: «ھۆكۈمەتنى تەنقىد قىلغۇچىلار بىلىپ-بىلمەي چەت ئەللىك رىقابەتچىلەرنىڭ مەنپەئەتىنى ئىلگىرى سۈرۈۋاتىدۇ» دەپ ئەسكەرتتى.
ئىككى پارتىيەدىن جەمئىي23 ئەزادىن تەركىب تاپقان كومىتېتنىڭ باياناتىدا، ئامېرىكا سودا مىنىستىرى خوۋارد لۇتنىك (Howard Lutnick) قا ئەۋەتىلگەن بىر پارچە مەكتۇپنىڭ نۇسخىسىمۇ بار بولۇپ، ئۇنىڭدا ئەيىبلەشلەر تەپسىلىي بايان قىلىندى.
تەۋسىيە
سودا مىنىستىرى خوۋارد لۇتنىكقا يېزىلغان مەكتۇپتا مۇنداق دېيىلدى: «كومىتېتقا تەمىنلەنگەن ھۆججەتلەر ئېنۋىدىيانىڭ كەڭ كۆلەملىك تېخنىكىلىق قوللىشى نەتىجىسىدە، <چوڭقۇر ئىزدىنىش> شىركىتىنىڭ ئەڭ ئالدىنقى قاتاردىكى سۈنئىي ئەقىل ئىقتىدارىغا ئېرىشكەنلىكىنى ئاشكارىلىدى. بۇ تېخنىكا ھازىر خەلق ئازادلىق ئارمىيەسى سىستېمىلىرىغا سىڭىپ كىرگەن بولۇپ، بۇنىڭ تور بىخەتەرلىكىگە خەتەر ئېلىپ كېلىدىغانلىقى ئىسپاتلاندى.»
ئۆتكەن يىلى (2025) خىتاينىڭ «چوڭقۇر ئىزدىنىش» شىركىتى ئىشلەپچىقارغان تۆۋەن تەننەرخلىق سۈنئىي ئەقىل مودېلى ئامېرىكادىكى رىقابەتچىلىرى بىلەن تەڭلىشىپ، ئامېرىكانىڭ تېز تەرەققىي قىلىۋاتقان بۇ ساھەدىكى ئۈستۈنلۈكى ھەققىدىكى قاراشلارنى ئۆزگەرتىۋەتكەن ئىدى.
چارشەنبە (28-يانۋار) كۈنى يېزىلغان كومىتېتنىڭ خېتىدە دېيىلىشىچە، ئېنۋىدىيا «چوڭقۇر ئىزدىنىش» شىركىتىگە «ئۆلچەملىك تېخنىكىلىق قوللاشقا لايىق، قانۇنىي سودا ھەمراھى» سۈپىتىدە مۇئامىلە قىلغان.
مۇناسىۋەتلىك ئۇچۇرلارTRT World - Nvidia CEO says China will 'win the AI race'
