ئامېرىكا تاشقى ئىشلار مىنىستىرلىقىنىڭ باياناتىدا ئېيتىلىشىچە، ئامېرىكا تاشقى ئىشلار مىنىستىرى ماركو رۇبىيو ۋە پاكىستان باش مىنىستىرى شاھباز شەرىف پەيشەنبە كۈنى تېلېفوندا سۆزلىشىپ، «ئىسرائىلىيە بىلەن ئىران ئوتتۇرىسىدا سىجىل تىنچلىقنى ئىلگىرى سۈرۈش» مەسىلىسىنى مۇزاكىرە قىلغان.
ئامېرىكا پىرېزىدېنتى دونالد ترامپ بۇ ھەپتىنىڭ بېشىدا، ئامېرىكانىڭ ئىتتىپاقدىشى ئىسرائىلىيە بىلەن ئۇنىڭ رايونلۇق رەقىبى ئىران ئوتتۇرىسىدا، 13-ئىيۇن ئىسرائىلىيەنىڭ ئىرانغا ھۇجۇم قىلىشى بىلەن باشلانغان ئۇرۇشنى توختىتىش ئۈچۈن ئۇرۇش توختىتىش كېلىشىمى ھاسىل قىلىنغانلىقىنى ئېلان قىلغانىدى.
ترامپ ئۆتكەن ھەپتە ئاق سارايدا پاكىستان باش ئىشتاب باشلىقى مارشال ئاسىم مۇنىر بىلەن كۆرۈشكەندە، ئىران مەسىلىسىنى مۇزاكىرە قىلغان ۋە پاكىستاننىڭ بۇ مەسىلىدە باشقا نۇرغۇن دۆلەتلەردىن تېخىمۇ كۆپ مەلۇماتقا ئىگە ئىكەنلىكىنى ئېيتقانىدى.
ۋاشىنگتوندىكى پاكىستان ئەلچىخانىسىنىڭ بىر قىسمى ئىراننىڭ ئامېرىكادىكى مەنپەئەتىگە ۋەكىللىك قىلىدۇ، چۈنكى تېھراننىڭ ئامېرىكا بىلەن بىۋاسىتە دىپلوماتىك مۇناسىۋىتى يوق.
ئامېرىكا تاشقى ئىشلار مىنىستىرلىقى باياناتىدا: «ئىككى رەھبەر ئىسرائىلىيە بىلەن ئىران ئوتتۇرىسىدا سىجىل تىنچلىقنى ئىلگىرى سۈرۈش ئۈچۈن بىرلىكتە تىرىشىشنىڭ مۇھىملىقىنى ئەسكەرتتى. مىنىستىر رۇبىيو ئىراننىڭ ھەرگىز يادرو قورالىغا ئېرىشەلمەيدىغانلىقىنى ياكى ياساپ چىقالمايدىغانلىقىنى تەكىتلىدى» دېيىلدى.
پاكىستان ئوتتۇرا شەرقتىكى تىنچلىق تىرىشچانلىقلىرىنى داۋاملاشتۇرىدۇ
پاكىستان ھۆكۈمىتى تەرىپىدىن ئېلان قىلىنغان باياناتتا، پاكىستان باش مىنىستىرىنىڭ ئامېرىكا تاشقى ئىشلار مىنىستىرى رۇبىيودىن تېلېفون قوبۇل قىلغانلىقى دەلىللەندى.
باياناتتا كۆرسىتىلىشىچە، سۆھبەت جەريانىدا باش مىنىستىر پىرېزىدېنت ترامپنىڭ ئىران بىلەن ئىسرائىلىيە ئوتتۇرىسىدىكى ئۇرۇش توختىتىشقا ئېلىپ كەلگەن دادىل ۋە قەتئىي رەھبەرلىكى رولىغا يۇقىرى باھا بەرگەن.
شاھباز شەرىف ئوتتۇرا شەرقتىكى نۆۋەتتىكى ۋەزىيەت ھەققىدە پىكىر ئالماشتۇرۇش جەريانىدا، پاكىستاننىڭ ئوتتۇرا شەرققە تىنچلىق ئېلىپ كېلىش ئۈچۈن ئىجابىي رول ئويناشنى داۋاملاشتۇرىدىغانلىقىنى بىلدۈرگەن.
باياناتتا، مىنىستىر رۇبىيونىڭ بۇ تىرىشچانلىقلارغا يۇقىرى باھا بەرگەنلىكى ۋە ئامېرىكانىڭ رايونغا تىنچلىق ۋە مۇقىملىق ئېلىپ كېلىش ئۈچۈن پاكىستان بىلەن ھەمكارلىشىشنى خالايدىغانلىقىنى ئېيتقانلىقى قەيت قىلىندى.
ئىسرائىلىيە-ئىران توقۇنۇشى 2023-يىلى ئۆكتەبىردە ئىسرائىلىيەنىڭ غەززەدىكى ئۇرۇشى بىلەن باشلانغان ۋە ئۇنىڭسىزمۇ جىددىي بولغان بىر رايوندا خەتەر قوڭغۇرىقىنى چالدى.
ئامېرىكا ئۆتكەن ھەپتە ئاخىرىدا ئىراننىڭ يادرو ئەسلىھەلىرىنى بومباردىمان قىلدى، ئىران دۈشەنبە كۈنى جاۋابەن قاتاردىكى بىر ئامېرىكا بازىسىغا ھۇجۇم قىلدى. بۇنىڭدىن كېيىن ترامپ ئىسرائىلىيە-ئىران ئۇرۇشىنىڭ توختىتىغانلىقىنى ئېلان قىلدى.
ئىسرائىلىيە ئوتتۇرا شەرقتە يادرو قوراللىرىغا ئىگە ئىكەنلىكى كەڭ ئومۇملاشقان بىردىنبىر دۆلەت بولۇپ، ئىراننىڭ ئۆز يادرو قوراللىرىنى ياسىشىنىڭ ئالدىنى ئېلىشنى مەقسەت قىلىدىغانلىقىنى ئېيتىپ كەلگەن. ئىران «يادرو قوراللىرىنىڭ تارقىلىشىنى چەكلەش شەرتنامىسى»نىڭ ئەزاسى بولسىمۇ، ئىسرائىلىيە بۇ شەرتنامىگە ئەزا ئەمەس.
پاكىستان ئىسرائىلىيە ۋە ئامېرىكانىڭ ئىرانغا قىلغان ھۇجۇملىرىنى ئەيىبلىگەن. ئەمما بۇ ئاينىڭ بېشىدا، ترامپنى ئۆتكەن ئايدىكى تۆت كۈنلۈك ھىندىستان-پاكىستان توقۇنۇشىنى ئاخىرلاشتۇرۇشتىكى رولى ئۈچۈن نوبېل تىنچلىق مۇكاپاتىغا نامزات قىلىپ كۆرسەتكەنلىكىنى ئېلان قىلغانىدى.
